تشنج ناشی از تب :
تشنج ناشی از تب شایع ترین نوع تشنج در كودكان است . حدود 4-3 % كودكان با سن كمتر از 6 سال دچار این نوع تشنج می شوند . این نوع تشنج همیشه به همراه تب بالا و در سنین 6 ماهگی تا 6 سالگی اتفاق می افتد به ندرت ممكن است بعد از سن 6 سالگی نیز تكرار شود . ولی بیشترین شیوع آن در یك تا دو سال عمر است . كه بیشتر به دلیل بروز عفونت های گوارشی ، تنفسی و ادراری در این سنین است . از این رو در هر كودك مبتلا به تشنج ناشی از تب باید كانون تب مشخص و درمان شود .
شكل تشنج :
معمولا تشنج در اولین ساعات بروز تب پدیدار شده و گاهی حتی والدین متوجه تب كودك نمی گردند و پس از وقوع تشنج متوجه تب در نزد كودك می شوند . تشنج به صورت از دست رفتن ناگهانی هوشیاری ، قفل شدن فك ، سیاه شدن دور لب ، سفت شدن تمام بدن و به دنبال آن حركاتی شبیه دست و پا زدن بروز می كند . حمله تشنج معمولا كوتاه مدت بوده و در عرض 2-1 دقیقه برطرف می شود . و به ندرت ممكن است حركات تشنجی در یك طرف بدن و یا فقط در چشمها باشد كه در این موارد علامت خطرناكی است و نیاز به بررسی بیشتری دارد . هر چه تشنج در سنین پایین تر بروز كند احتمال تكرار آن بیشتر است .
درمان در منزل :
1- والدین باید در هنگام بروز تشنج خونسردی خود را حفظ كنند .
2- كودك را به پهلو خوابانیده و چنانچه در دهان او ماده غذایی و یا ترشحی وجود دارد به آهستگی خارج نمایند .
3- از پاشیدن آب به صورت و یا تحریك وی خودداری شود .
4- به هیچ عنوان سعی در باز كردن دهان كودك نشود ولی در صورت امكان یك شی پلاستیكی نرم در بین دندانها قرار گیرد تا از گاز گرفتگی زبان جلوگیری شود .
با استفاده از شیاف استامینوفن و كم كردن پوشش كودك درجه حرارت كودك را كنترل كنید . در صورت لزوم می توان از تن شویه با آب ولرم نیز استفاده كرد كه در این مورد پنبه یا پارچه ای نرم آغشته به آب ولرم را به مدت یك ساعت در نواحی دور گردن و زیر بغل كشاله ران كشیده تا درجه حرارت كودك به حد طبیعی برسد .
5- در اكثر موارد تشنج در عرض كمتر از دو دقیقه خاتمه می یابد ولی در صورت تداوم تشنج می توان از شیاف دیازپام استفاده نمود . در این موارد شیاف دیازپام 5 میلی گرم در كودكان با وزن 15 كیلوگرم ، و نوع 10 میلی گرم در كودكان بالاتر از 15 كیلوگرم موثر واقع می شود . هر كودك در اولین حمله تشنج با تب بایستی در بیمارستان بستری و بررسی گردد ، ولی در مورد كودكانی كه سابقه تشنج در هنگام تب دارند در صورت مراجعه به پزشك برای جستجوی علت تب و درمان آن كافی است .
اقدامات در بیمارستان :
پس از ورود به بیمارستان در صورت ادامه تشنج تجویز دیازپام از طریق وریدی و یا مقعدی موجب كنترل تشنج خواهد شد باید علت تب كودك مشخص گردد كه شرح حال كودك و معاینه دقیق به همراه آزمایشات در این مورد لازم می باشد . در سنین پایین گاهی علی رغم بررسی های فوق علت تب نامعلوم می ماند در این موارد حتمامی بایست LP (گرفتن مایع نخاع ) انجام شود . والدین بایستی توجه داشته باشند كه بروز مننژیت یا همان عفونت پرده های مغز از عفونت های خطرناك و پر عارضه در سنین خردسالی است كه تنها راه تشخیص آن LP ( گرفتن مایع نخاع ) است . درمان دیر رس مننژیت منجر به عوارضی چون كری، اختلال بینایی ، عقب افتادگی ذهنی ، اختلالات رفتاری می شود .
از آن جایی كه LP عارضه ای ندارد و بر خلاف نظر عوام منجر به فلجی نمی گردد لذا والدین باید با آرامش خاطران را بپزیرند .
پیش آگهی :
تشنج ناشی از تب خوش خیم بوده و عارضه ای به جا نمی گذارد مگر در مواردی كه طول بكشد ، تكرار شود یا كودك معاینه عصبی غیر طبیعی داشته باشد كه نیاز به استفاده از داروهای ضد تشنج مثل فنوباربیتال یا سدیم والپورات به مدت 3-1 سال دارد. در سایر موارد استفاده از تب بر ، دیازپام خواركی ، و تن شویه در هنگام بروز تب برای كودك كافی می باشد بنابراین تشنج ناشی از تب می تواند علامتی از یك بیماری جدی باشد كه در صورت پیدا كردن علت تب و درمان آن پیش آگهی خوب خواهد بود .
از این پس مطالب این وبلاگ توسط بنده در برنامه رادیویی راه شب پنج شنبه شب ها پخش خواهد شد