خونریزی دستگاه گوارش

احتمال دارد هر فردی در طول زندگی خود دچار خونریزی دستگاه گوارشی شود، به ویژه در افراد بالای 40 سال شیوع این بیماری بیشتر است و معمولا باعث وحشت خانواده و فرد بیمار می شود.
علائم خونریزی گوارشی
دل درد ، تهوع و استفراغ ، مدفوع سیاه و خونی ، ضعف عمومی ، تپش قلب ، شوک ، سردی دست و پا ، رنگ پریدگی ، کاهش فشار خون ، پوست سرد و مرطوب ، کاهش و یا قطع ادرار و ازدیاد اوره خون .
خونریزیهای دستگاه گوارش معمولا به صورت استفراغ خونی و شایعتر از آن، مدفوع سیاه رنگ و نسبتا شل (ملنا)، دفع خون از مقعد که به صورت خون روشن یا رگههای خون دیده میشود، خود را نشان میدهد. البته حالتی دیگر نیز وجود دارد که خود بیمار ممکن است علائم را مشاهده نکرده و فقط به صورت کمخونی ظهور کند.
بیماران باید توجه داشته باشند یبوست معمولا با تیره شدن رنگ مدفوع همراه است، ولی خونریزیهای دستگاه گوارش به صورت مدفوع کاملا سیاه و شل نمایان میشود.
همچنین در شرایطی که خونریزی تنها با کمخونی و علائمی همچون تنگی نفس و کمبود انرژی بروز می کند، با مراجعه به پزشک و انجام آزمایشات لازم، باید نوع کمخونی مشخص شده و در صورت نیاز بررسی دستگاه گوارش نیز انجام شود.
هر بیماری که استفراغ خونی یا اسهال سیاه و شل داشته باشد، یا به هر شکلی خون از مقعدش دفع کند، باید برای بررسیهای دستگاه گوارش به پزشک مراجعه کند تا علت خونریزی مشخص شود.
بررسی و علتشناسی کمخونی و خونریزی، مهمترین کاری است که باید مورد توجه باشد.
علل خونریزیها
درمان، وابسته به علت خونریزی است، در نتیجه ابتدا باید علت مشخص شود. زخمها معمولا شایعترین دلیل خونریزیهای معده و دوازدهه (ابتدای روده باریک) هستند که به صورت استفراغ خونی یا ملنا ظاهر میشوند.
در بعضی موارد زخمها مربوط به میکروب هلیکوباکتر هستند. البته زخمهای وابسته به هلیکوباکتر روز به روز در حال کاهش است و زخمهای مرتبط با مصرف برخی داروها به خصوص داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی مثل بروفن و دیکلوفناک و مصرف آسپیرین مشاهده میشوند.
درصد کمی از موارد خونریزی نیز میتواند نشانهای از وجود تومورها باشد. علاوه بر این موارد پیدایش واریسهای معده و مری نیز میتوانند علت دیگری برای خونریزیها باشند که اقدامات خاص خود را نیاز دارند.
مواقعی که رگههای خونی، اسهال خونی یا دفع خون همراه با بلغم از طریق مقعد وجود داشته باشند، باید برای تشخیص مواردی مانند هموروئید، شقاق، پولیپها، التهابات، زخمها یا به ندرت تومورها بررسیهای لازم توسط پزشک انجام شود.
بیماریهای شقاق و هموروئید معمولابه علت یبوست ایجاد میشوند که باعث خونریزی مقعد می شوند.
بنابراین طیفی از درمانها وابسته به تشخیصهای مختلف وجود دارد که با معاینات و آزمایشات لازم شروع میشوند.
تشخیص
برای تشخیص علت خونریزی گوارشی و آگاهی از محل خونریزی ، ابتدا باید از بیمار شرح حال گرفت و سابقه ی بیماری اش را پرسید. باید دانست آیا بیمار سابقه ی ابتلا به زخم معده و یا همورئید را دارد یا خیر. سپس معاینات بالینی انجام گیرد و فشار خون او کنترل شود و آزمایش خون از نظر میزان کم خونی و تست های خونی و آزمایش مدفوع انجام گیرد . گاهی به آندوسکوپی و یا کولونوسکوپی و عکس های روده نیاز است و گاه نیز بر حسب علت بیماری باید عکسبرداری عروقی ( آنژیوگرافی ) و یا سایر آزمایشات پاراکلینیکی انجام شود.

درمان
درمان خونریزی گوارشی بستگی به علت بروز آن دارد؛ مثلا در صورتی که علت خونریزی وجود زخم و یا سوراخ شدن معده و اثنی عشر باشد، باید با سرم درمانی و یا جراحی، محل خونریزی را بست؛ و یا در صورتی که علت آن واریس مری باشد، باید عروق واریسی را با دستگاه یا دارو مسدود کرد؛ و اگر علت آن عفونت های متعدد باشد، باید عفونت ها را درمان کرد.
پیشگیری
اغلب مردم کشور ما میکروب هلیکوباکتر را در دوران بچگی دریافت می کنند؛ به عنوان مثال غذا خوردن با قاشق مشترک یا استفاده از یک لیوان مشترک با کودک میتواند دلیلی برای سرایت این میکروب باشد، چون میکروب هلیکوباکتر از طریق دهان و عدم رعایت بهداشت هنگام غذا خوردن وارد بدن فرد می شود. بنابراین با رعایت بهداشت هنگام آب و غذا خوردن باید از بروز مشکلات پیشگیری کنیم.
خوشبختانه در 90 درصد موارد، هلیکوباکتر منجر به ایجاد زخم نمیشود، اگرچه نوع هلیکوباکتر و واکنش بدن فرد نیز در میزان تاثیر این میکروب موثر است.
رژیم غذایی نیز در کنار رعایت بهداشت مورد مهم دیگری برای پیشگیری از خونریزی گوارشی است؛ به عنوان مثال هر گونه غذایی که آمیخته به نمک باشد، مانند خیارشور و ترشیها، غذا و آب آلوده به نیترات و مواد نگهدارنده، مصرف سیگار و غذا خوردن تند و با عجله میتواند در بروز این مشکل موثر باشد.
برعکس، خوردن میوه و سبزی به مقدار کافی در طول روز، عاملی موثر برای پیشگیری از ایجاد این عوارض است. البته شاید تصور کنید از نظر مالی و وقت کمی که در زندگی معمول با آن مواجه هستیم، خوردن این مقدار میوه و سبزی کاری ناممکن یا سخت باشد. اما با استفاده از شیوههایی ساده میتوان در زندگی معمول این کار را انجام داد؛ مثلا بهتر است فرد هنگام صبحانه به جای قند، خرما بخورد، یا مثلا میان وعدهها را از سبزیها انتخاب کند یا همراه با غذا سالاد میل کند.
سرطان روده بزرگ از معدود سرطانهای قابل پیشگیری است و به همین دلیل باید با بررسیهای لازم از بروز آن جلوگیری کرد. لذا توصیه میشود همه افراد، حتی کسانی که هیچ علامت و سابقه بیماری روده ندارند، از سن 50 سالگی هر ده سال یک بار کلونوسکوپی را انجام دهند. در ضمن انجام ورزش و مصرف غذای سالمی که چرب نباشد و کنترل وزن نیز برای پیشگیری موثر است.
بهترین کار برای پیشگیری از بروز خونریزی گوارشی، انجام ورزش منظم و داشتن تغذیه مناسب و آرامش روانی است.
بیماریهای التهابی روده بزرگ نیز موردی متفاوت هستند. علت بیماریهای التهابی روده مثل کولیت اولسروز و کرون، شرایط خاص میکروبی یا غذایی نیست، بلکه تقریبا یک بیماری شبه خودایمنی هستند. مهمترین علت بروز و شعلهورشدن این بیماری، مسائل ذهنی و روانی است، به این معنی که انواع استرس و نگرانیها میتوانند این بیماری را شعلهور کنند.
مردم چندان به تاثیرات روحی و روانی در بروز بیماریها اعتقاد ندارند، در نتیجه این جریان را انکار میکنند.
تغذیه در افراد مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر (IBS)- نقل از تبیان

سندرم روده تحریک پذیر یا IBS در اثر تحریک زیاد پایانه عصب روده ای ایجاد می شود. و موجب انقباضات نامنظم روده می شود. علائم این بیماری شامل : دردهای شکمی،تهوع، نفخ و حرکات غیرطبیعی روده ها( اسهال یا یبوست) است. در این بیماری فرد احساس عدم تخلیه کامل مدفوع را دارد. عوامل استرس زا باعث شروع این سندرم یا بدتر شدن علائم آن می شوند،بنابراین از نظر روان درمانی نیز این بیماران باید تحت نظر باشند.
سندرم روده تحریک پذیربرخلاف بیماری های التهابی روده ،زندگی فرد را تهدید نمی کند. و باعث سوء هضم و سوء جذب مواد مغذی نمی شود.
علاوه بر عوامل ایجاد کننده استرس، عواملی که موجب بدتر شدن علائم این بیماری می شوند شامل موارد زیر است:
1- مصرف بیش از اندازه ملین ها و مسهل ها
2- مصرف بیش از اندازه داروها و آنتی بیوتیک ها
3- مصرف تنباکو و کافئین
4- خوردن غذاهای سفت
5- نوشیدن زیاد چای، قهوه و الکل
6- اختلالات روحی و روانی
7- بیماری های معدی- روده ای و سابقه قبلی ابتلا به این بیماری ها
8- خواب نامنظم و عدم مصرف مایعات کافی
سندرم روده تحریک پذیربرخلاف بیماری های التهابی روده ،زندگی فرد را تهدید نمی کند.و باعث سوء هضم و سوء جذب مواد مغذی نمی شود.

توصیه های تغذیه ای مفید برای بیماران مبتلا به سند رم روده تحریک پذیر
* برای افزایش حجم مدفوع، یک رژیم غذایی معمولی و تاکید بر دریافت مواد غذایی پرفیبر توصیه می شود. این رژیم به کاهش فشار و تنظیم حرکات طبیعی روده کمک می کند. دریافت روزانه 20 تا 30 گرم فیبر غذایی توصیه می شود; منابع غذایی فیبر شامل انواع سبزی ، میوه ، حبوبات و غلات سبوس دارمثل نان سنگک یا بربری یا نان سبوس دار می باشد. البته افراط در مصرف گندم سبوس دار می تواند باعث تشدید علائم شود.
مصرف غذاهای کم چرب، انقباضات روده ای بعد از مصرف غذا را کاهش می دهد، یعنی باعث کاهش درد های شکمی می شود.
* بجای سه وعده غذایی پرحجم، 5 یا 6 وعده غذایی کوچک ولی با فاصله زمانی کم مصرف کنید.
* آب و مایعات فراوان بنوشید. (8 تا 10 لیوان در روز)
* از مصرف بیش از اندازه غذاهای چرب، کافئین دار، انواع قند بخصوص فروکتوز و لاکتوز (در افراد مبتلا به عدم تحمل لاکتوز) باید پرهیز کرد. کافئین در قهوه، چای و نوشابه های سیاه موجود است. مصرف غذاهای کم چرب، انقباضات روده ای بعد از مصرف غذا را کاهش می دهد، یعنی باعث کاهش درد های شکمی می شود.
* غذاهایی که باعث تولید گاز و نفخ می شوند را مصرف نکنید. این غذاها شامل: انواع کلم، پیاز، پیازچه، فلفل سبز، عدس، نخود، لوبیا و نوشابه های گازدار است.
* آدامس نخورید ، زیرا باعث بلعیدن مقدار زیادی هوا می شوند.
* اگر بعد از مصرف لبنیات دچار اسهال شدید، احتمالاً دچار عدم تحمل لاکتوز هستید.
* مصرف قرص نعناع در بعضی بیماران مفید است. نعناع باعث کاهش انقباضات عضلات روده ای می شود. البته قبل از مصرف قرص نعناع یا هر نوع گیاه دارویی (قرص گیاهی) بایستی با پزشک خود مشورت کنید و تحت نظر ایشان از این مواد استفاده کنید. چون ممکن است باعث تشدید علایم بیماری در شما شود.
* چنانچه این توصیه های غذایی در مهار اسهال موثر واقع نشد، تجویز داروهای آنتی بیوتیک یا داروهای آنتی کولینوژیک یا داروها ی ضد اسهال تحت نظر پزشک متخصص گوارش ممکن است ضروری باشد.
* استراحت کردن و کاهش استرس هم می تواند مفید واقع شود.
شب قدر، شب احیای خویش، با دم مسیحایی دعاست
شبی است که باید قدر خویش را بشناسی، تقدیر خویش را رقم بزنی
و خویشتنِ جدید را با قلم توبه و جوهر اشک ترسیم کنی . . .
طاعت قبول و التماس دعا
ܓ☀ وصیت امیر مومنان به حضرت ابوالفضل العباس.ع.ܓ☀
در شب بیست و یكم ماه مبارك رمضان وقتى مولاى متقیان حضرت امیر مومنان علیه السلام در بستر شهادت افتاده و لحظات آخر عمر شریفشان را سپری می كردند، فرزند برومندشان حضرت ابوالفضل العباس علیه السلام را در بر گرفته، به سینه چسبانیدند و فرمودند:
«فرزندم، زود باشد كه چشمم به تو در قیامت روشن گردد؛ فرزندم، چون روز عاشورا فرا رسید و داخل آب (فرات ) شدى مبادا از آن آب بنوشى در حالی كه برادرت حسین علیه السلام تشنه باشد».
شهدا
بدجوری زخمی شده بود
رفتم بالای سرش
نفس نفس می زد
بهش گفتم زنده ای ؟
گفت: هنوز نه!
خشکم زد
تازه فهمیدم چقدر دنیامون با هم فرق داره
اون زنده بودن رو توی شهادت می دید و من ...
وَلاَ تَقُولُواْ لِمَنْ یُقْتَلُ فِی سَبیلِ اللّهِ أَمْوَاتٌ بَلْ أَحْیَاء وَلَكِن لاَّ تَشْعُرُونَ
و به آنان كه در راه خدا كشته مىشوند مردگان مگویید، بلكه زندگانند ولى شما درک نمی کنید
محبت واقعی نسبت به اهل بیت (ع)
وقتى به خانه برگشتم فراموش كرده بودم. بچه دوید جلو و پرسید: بابا بیسكویت كو؟
گفتم: یادم رفت.
بچه تازه به زبان آمده بود، گفت: بابا بَده، بابا بَده.
بچه را بغل كردم و گفتم: باباجان! دوستت دارم. گفت: بیسكویت كو؟ دانستم كه دوستى بدون عمل را بچه سه ساله هم قبول ندارد. چگونه ما مىگوئیم خدا و رسول و اهل بیت او را دوست داریم، ولى در عمل كوتاهى مىكنیم؟
همه نکات راجع به روزه داری در بیمارانی که داری سنگ کلیه هستند - با تشکر از دکتر محمدرضا صفری نژاد

کليه ها مسئول تنظيم آب و املاح بدن هستند و اينکار
را به دقت تمام انجام مي دهند. حتما شما متوجه شده ايد که اگر شما حتي چند ليتر
مايعات پشت سر هم مصرف کنيد، کليه ها بلافاصله ميزان زيادي آب را دفع مي کنند و
گرنه ما توسط آب زيادي که مصرف مي کنيم غرق مي شويم. همين موضوع در مورد املاح نيز
صدق مي کند. مثلا يون پتاسيم که در ميوه جات به مقدار زيادي وجود دارد، اگر از
طريق کليه ها دفع نشود، ميزان آن در خون بالا رفته و سبب ايست قلبي مي شود. هر
ملحي به ميزان مشخصي در آب محلول است. مثلا اگر شما به يک ليوان آب شروع به اضافه
کردن شکر کنيد، شکر در ابتدا در آب حل مي شود. حال اگر شما به اضافه کردن شکر به
آب ادامه دهيد، موقعي مي رسد که ديگر شکر قابل حل در آب نيست و به اصطلاح مي گوئيم
که آب از شکر اشباع شده است. در نقطه اشباع، شکر شروع به کريستاليزه شدن مي کند و
به شکل جامد در مي آيد. در اين نقطه ما براي اينکه شکر را به حالت محلول در آوريم
بايد ميزان آب را افزايش دهيم ولي باز در اين ميزان آب افزايش يافته ما به نقطه اي
مي رسيم که آب از شکر اشباع شده و شکر به شکل کريستال در مي آيد. همين مکانيسم در
مورد سنگ سازي کليه ها نيز صادق است.
شايعترين نوع سنگ کليه به ترتيب اگزالات
کلسيم و فسفات کلسيم هستند. اگر اگزالات کلسيم به شکل محلول در بيايد، کريستاليزه
نشده و با ادرار دفع مي شود، ولي کافي است که ميزان آن در ادرار به نقطه اي برسد
که ديگر قابل حل نباشد که در اصطلاح مي گوئيم که به نقطه اشباع رسيده است. در اين
حالت کريستال اگزالات کلسيم تشکيل مي شود. اين کريستالها در ابتدا در حد ميکرون
هستند و اگر حجم ادرار به مقدار کافي زياد باشد از راه ادرار دفع مي شوند، و گرنه
در کليه رسوب کرده و کم کم بزرگ شده و به شکل سنگ کليه در اندازه هاي متفاوت در مي
آيد.
در مورد روزه داري در کساني که داراي سابقه سنگ کليه
هستند چند اصل کلي وجود دارند:
- بطور کلي سابقه سنگ کليه مانع از گرفتن روزه نيست.
- براي همه کساني که داراي سنگ کليه هستند يک نسخه واحد
نمي توان پيچيد. - بسته به شرايط محيط، نوع کار، ميزان فعاليت روزانه و
ميزان دفع مايعات، در مورد هر بيمار بايد جداگانه تصميم گرفت. - در افراديکه فقط داراي يک بار سابقه سنگ کليه بوده اند
با افراديکه مکررا سنگ کليه مي سازند، دستورات پزشک متفاوت خواهد بود. - نوع عملکرد کليه (آيا کليه ها سالم هستند يا نه و اگر
آسيب ديده اند، اين آسيب چقدر است) در اخذ تصميم مهم است.
ميزان دفع آب يک کارگر ساختماني که در زير آفتاب کار
مي کند چندين برابر يک کارمند پشت ميز نشين است که در يک اطاق داراي سرمايش مناسب
کار مي کند. هر بيماري بايد قبل از اخذ تصميم در مورد چگونگي روزه داري، با پزشک معالج
خود مشورت نمايد. پزشک براي اينکه تصميم بگيرد که بيمار رزوه بگيرد يا نه،
پارامترهاي زير را در نظر خواهد گرفت:
- سن و جنس
- چگونگي سابقه سنگ کليه (چند بار با چه فواصلي مبتلا به
سنگ کليه شده است) - سابقه اقدامات درماني از جمله عمل جراحي براي سنگ
- شغل بيمار و ميزان مايعاتي که در روز از دست مي دهد
- وجود بيماريهاي ديگر مثل ديابت
- چگونگي عملکرد کليه (آيا کليه ها عملکرد طبيعي دارند،
اگر کليه ها آسيب ديده اند اين آسيب چقدر است، آيا بيمار فقط داراي يک کليه است) - محل سنگ (آيا سنگ در داخل کليه است و يا در داخل حالب)
- اندازه و ميزان سنگ ( تعداد سنگها و اندازه آنها چقدر
است) - جنس سنگ (سنگ بيمار از چه جنسي است، اگزالات کلسيم،
اسيد اوريک، سنگ عفوني، سنگ سيستئيني) - ميزان فعاليت روزانه (آيا بيمار بنا به دلايلي زمين
گير است و يا فعاليتهاي روزمره را انجام مي دهد) - نوع رژيم غذائي و ميزان مايعاتي که در روز مصرف مي کند
- نوع داروهائيکه مصرف مي کند
توصيه هاي کلي در مورد روزه داري در افراديکه داراي
سابقه سنگ کليه هستند به قرار زير است ولي اخذ تصميم نهائي با پزشک معالج خواهد
بود:
- ما در اصطلاح افراد مبتلا به سنگ کليه داريم که به
آنها سنگ ساز فعال مي گوئيم يعني اين افراد هر شش ماه دو بار مبتلا به سنگ
کليه مي شوند. اين افراد اگر به مقدار کافي مايعات مصرف نکنند بسرعت سنگ مي
سازند. توصيه مي شود اين افراد در فصل گرما و طولاني مدت روزه نگيرند. - بيمارانيکه داراي سنگ حالب هستند تا موقع دفع سنگ و يا
درمان آن نبايد روزه بگيرند. چون اين بيماران نياز به اين دارند که هر چه
زودتر سنگ خود را دفع کنند. اگر سنگ حالب به اندازه اي بزرگ باشد که جلوي دفع
ادرار از کليه مربوطه را کاملا مسدود کند، کليه همانطرف در عرض 8 هفته از بين
مي رود. در حقيقت سنگ حالب از اورژانسهاي پزشکي است. - در افراديکه داراي سنگ کليه از نوع عفوني هستند و
عفونت فعال کليه دارند، روزه داري توصيه نمي شود. - افراديکه جنس سنگ آنها سيستئين است، نبايد روزه
بگيرند، چون بسرعت دچار سنگ کليه مي شوند. - افراديکه داراي يک سنگ منفرد در قسمتي از کليه بوده که
چندين سال است، بدون تغيير باقي مانده است، مي توانند روزه بگيرند. اين افراد
بايد حتما ما بين افطاري و سحري حدا قل 8 ليوان آب علاوه از ميزان مورد نياز
براي رفع تشنگي بنوشند. - افراديکه در سابقه يک بار دچار سنگ کليه شده اند و
چندين سال است که ديگر سنگ کليه نداشته اند، مي توانند روزه بگيرند و از
مايعات به شرح فوق بايد استفاده کنند. - افراديکه اخيرا فقط بار اول است که دچار سنگ کليه شده
اند و درمان نيز انجام شده است، مي توانند روزه بگيرند. - افراديکه يک کليه خود را به خاطر سنگ کليه از دست داده
اند، نبايد روزه بگيرند. - افراديکه بيش از 50 درصد عملکرد کليه هاي خود را به
علت سنگ کليه از دست داده اند صلاح است رزوه نگيرند. - افراديکه براي بار اول در ماه رمضان دچار سنگ کليه شده
و ميتلا به درد و خونريزي مي شوند، تا درمان آن نبايد روزه بگيرند. - بطور کلي ثابت نشده است که روزه داري فرد را مستعد سنگ
کليه مي کند.
چگونه از تشنگی در ماه رمضان جلوگیری کنیم؟

سر کشیدن آب زیاد بین غذای سحری، به امید جلوگیری از تشنگی در طول روز اشتباه است، چون باعث رقیق شدن شیره معده
و در نتیجه نفخ و اختلال در هضم می شود. از طرفی، خوردن میوه در هنگام سحر ، علاوه بر مقاومت بیشتر در مقابل تشنگی، باعث رفع مشکل یبوست هم می شود.
توصیه می شود جهت تامین آب لازم، از حدود یک ساعت بعد از افطار تا نیم ساعت قبل از سحر، دست کم شش لیوان آب بنوشید. توجه داشته باشد که از خوردن چای پُررنگ ، قهوه، کاکائو و موادی که باعث دفع بیشتر آب (به علت مدر بودن) از بدن می شوند، (به خصوص در سحری) پرهیز کنید.
براى از بین بردن یا کم کردن عطش شدید در این ماه چه باید کرد؟
براى فهم این سؤال به این مثال توجه کنید: مزرعه اى را در نظر بگیرید که در کنار یک رودخانه پُرآب است. براى این که بتوانیم این مزرعه را به صورت دائم آبیارى کنیم و از حملات احتمالى آب در فصول گوناگون در امان نگه داریم، سدى مقابل آب مى زنیم تا بتوانیم آب را مهار کرده و با ایجاد روزنه هایى در سد به صورت دائم و کنترل شده مزرعه مان را آبیارى کنیم.
در ماه مبارک رمضان نیز بایستى سدى در بدنمان بسازیم که بتوانیم آب و مواد غذایى را که در سحرى مصرف کرده ایم به صورت یکنواخت و دائم در طول روز به قسمت هاى مختلف بدنمان برسانیم. این کار را مى توانیم با مصرف مواد غذایى پُرفیبر(سبزیجات و میوه ها) انجام دهیم.
این گروه از مواد غذایى با احاطه سایر گروه هاى غذایى خورده شده:
اولا باعث مى شوند آنزیم هاى گوارشى به صورت آرام آرام روى مواد غذایى اثر کنند.
ثانیا با کم کردن سرعت جذب مواد غذایى باعث مى شوند که بدن به آهستگى و در فرصت مناسب به جذب مواد غذایى اقدام کند تا هم دچار خستگى کمترى شود و هم از افزایش ناگهانی قند خون و ترشح انسولین بالاى بعد از آن جلوگیرى کند.
میوه و سبزی
بنابراین توصیه مى شود در سحرى از مواد غذایى پرفیبر مثل سبزیجات و بالاخص میوه ها استفاده کنید، چرا که میوه ها اولا منبع سرشارى از فیبر هستند، و ثانیا قند موجود در میوه ها در حالت خالص و بدون فیبر هم دیرتر از قندهاى ساده جذب مى گردد که این امر سبب مى گردد فرد دیرتر احساس گرسنگى نماید.
مواد غذایى پرفیبر آب زیادى را در خود جذب کرده و بدن مى تواند آب را به آهستگى جذب کند و احساس تشنگى، دیرتر عارض مى گردد.
یکى از مکانیسم هاى احساس گرسنگى، خالى بودن معده است. فیبرها سرعت حرکت مواد غذایى را نیز کاهش مى دهند و این مساله باعث مى شود که مکانیسم مذکور دیرتر شروع شود.
مصرف آب به مقدار فراوان در وعده سحرى و بالاخص ما بین غذا توصیه نمى شود، زیرا باعث رقیق شدن اسید و آنزیم هاى گوارشى شده و اختلال در روند هضم را باعث مى شود.
چه مواد غذایى را بهتر است در این ماه، در رژیم غذایى خانواده قرار داد؟
به طور خلاصه توصیه مى شود از مواد غذایى زیر در ماه مبارک رمضان بیشتر استفاده کنید:
در وعده سحرى:
- از غذاهایى که داراى قندهاى مرکب هستند مثل میوه جات بیشتر استفاده شود.
- از غذاهاى حاوى فیبر مثل سبزیجات ومیوه جات بایستى بیشتر استفاده شود.
- از مواد غذایى سرخ شده ، پرچرب و شیرین پرهیز گردد.
- از غلات و حبوبات به میزان دلخواه در غذاى سحرى استفاده گردد.
- مصرف بیش از حد گوشت در سحرى توصیه نمى گردد.
- مصرف آب قبل از شروع سحرى و در بین وعده هاى غذایى توصیه نمى شود.
- مصرف ادویه جات و غذاهایى مثل کله پاچه، سیرابى و… در سحرى توصیه نمى شود.
در وعده افطارى و شام :
سفره افطار
- شروع افطارى بایستى با چند عدد خرما، همراه با کمى آب ولرم یا شیر ولرم باشد.
- سعى شود بین افطارى و شام فاصله ای وجود داشته باشد.
- شروع افطارى همراه با نوشیدنى هاى خنک نباشد، بلکه حتما باید ولرم باشد. سوپ انتخاب خوبی است.
- مصرف بیش از حد مواد غذایى پُرچرب و شیرین در افطار سبب تشنگى و به دنبال آن مصرف زیاد آب مى شود، در نتیجه با کاهش غلظت اسید و آنزیم هاى گوارشى موجب اختلال در هضم و جذب مواد غذایى مى شود.
همه چیز در مورد لنز های چشمی - عوارض خطرناک
عدسيهاي تماسي (Contact Lense) وسايلي هستند كه عمدتاً براي اصلاح عيوب انكساري چشم بكار رفته و در زير پلك و روي سطح قرنيه چشم قرار ميگيرند. اين وسايل اپتيكي براي اولين بار در سال 1960 ميلادي و از ماده پلي متيل متاآيكريلات (PMMA) ساخته شدند. بتدريج با افزايش مصرف و كاربرد اين عدسيها در ساخت آنها تحولات زيادي رخ داده و از مواد مختلف پلاستيكي جهت ساخت آنها استفاده گرديد، بطوريكه كاربرد آنها راحتتر و از نظر اپتيكي كيفيتي بهتر پيدا كردند.
- انواع لنزهاي تماسي
انواع مختلفي از لنزهاي تماسي وجود دارد اما بطور كلي در سه گروه طبقهبندي ميشوند :
1) لنزهاي سخت (Hard) از ماده PMMA ساخته شده و نسبت به عبور آب و گاز غير قابل نفوذ هستند. از آنجائيكه قرنيه چشم براي سلامت خود نياز به دريافت اكسيژن از اتمسفر مقابل خود دارد لذا مصرف اين لنزها ميتواند منجر به كاهش اكسيژن قرنيه گردد. به همين علت مصرف اين نوع لنز محدود به چند ساعت ميباشد. اين دسته از لنزها به علت سختي ميتوانند بی منظمي سطح قرنيه را اصلاح نموده و لذا در موارديكه بيمار دچار آستيگماتيسم (نوعي عيب انكساري كه با بی منظمي سطح قرنيه همراهست) باشد، مصرف اين نوع لنز موجب بهبود قابل ملاحظه عيب انكساري و در نتيجه بهبود کیفیت دید بیمار می شود .تحمل این لنزها برای بیمار نسبت به سایر انواع لنز ها مشکل تر میباشد، ليكن عوارضي مثل عفونت و حساسيت در اين نوع لنز نسبت به ساير لنزها، كمتر ميباشد.
* لنزهاي سخت عبور دهنده گاز (Rigid Gas Permeable)
حدفاصل لنزهاي نرم و سخت ميباشند. اين لنزها اكسيژن را از خود عبور ميدهند و نسبت به لنزهاي سخت قابل تحملتر هستند. به علت نيمه سخت بودن، آستيگماتيسم را بهتر از لنزهاي نرم اصلاح ميكنند. اين لنزها نيز مانند لنزهاي سخت، روزانه استفاده ميشوند. قطر اين دو لنز بين 7 تا 10 ميليمتر بوده و تنها روي قرنيه قرار ميگيرند.
2) لنزهاي نرم (Soft) اين دسته از لنزها از مواد پلاستيكي خاص حاوي 25 تا 79 درصد آب ساخته ميشوند، لذا اكسيژن و آب را بخوبي از خود عبور ميدهند. تحمل اين دسته از لنزها نسبت به لنزهاي قبلي بهتر بوده و بر حسب نوع آنها، ميتوان آنها را از چند روز تا چند هفته استفاده نمود. به علت نرم بودن اين دسته از لنزها آستيگماتيسم را اصلاح نميكنند. طول عمر آنها كمتر از ساير لنزها بوده و رسوب مواد روي آنها بيشتر است، ولي در هر صورت به علت تحمل بهتر آنها، مصرفي بيشتر از انواع ديگر لنز دارند. قطر اين لنزها حدود 14 ميليمتر بوده و علاوه بر سطح قرنيه قسمتي از صلبيه را نيز ميپوشانند.
- موارد استفاده از لنزهاي تماسي
ظاهر شخصي و غيرقابل قبول بودن عينك، از دلايل اوليه استفاده از لنزهاي تماسي بود، ليكن با گذشت زمان موارد استفاده از اين لنزها و كاربرد آنها گسترش چشمگيري يافته است. به هر حال مصرف اين لنزها عمدتاً شامل موارد زير ميباشد :
1 - اصلاح عيوب انكساري (Refractive)
لنزهاي تماسي داراي قدرتهاي متفاوتي ميباشند، لذا موقعي كه روي سطح قرنيه قرار ميگيرند، ميتوانند عيب انكساري چشم را همانند عينك اصلاح نموده و موجب بهبود و اصلاح ديد بيمار گردند. از آنجائيكه اين وسايل با قرار گرفتن روي سطح قرنيه، امكان اصلاح بی منظميهاي سطح آن را فراهم ميكنند لذا در موارديكه بيمار مبتلا به آستيگماتيسم ميباشد و نيز بيماريهايي مثل كراتوكونوس (قوز قرنيه) باشد، اصلاح عيب انكساري بخوبي صورت گرفته و كيفيت ديد بيمار بهبود قابل ملاحظه ایخواهد داشت. لنزهاي تماسي همچنين موجب كاهش پراكندگي نور كه در هنگام استفاده از عينكهاي با شماره بالا ديده ميشود، ميگردند. به هر حال بيشترين مصرف اين نوع لنزها، اصلاح عيوب انكساري و جايگزيني عينك ميباشد. در سالهاي اخير با توجه به انجام روشهاي جراحي بخصوص اعمال جراحي ليزري (ليزيك و پي آر كي) مصرف اين لنزها رو به كاهش گذاشته است.
2 - استفاده درماني (Therapeutic)
از كاربردهاي مهم لنزهاي تماسي، استفاده آنها در بيماراني است كه دچار آسيب سطح قرنيه شدهاند. بدنبال برخي آسيبهاي سطح قرنيه مثل سوختگيهاي شيميايي سطح قرنيه يا كندگي قسمت وسيعي از اپيتليوم آن جهت بهبود سريعتر، ميتوان از دستهاي از لنزهاي نرم بنام لنزهاي پانسماني (Bandage) استفاده نمود. بدنبال اعمال جراحي ليزري مثل پي آر كي (PRK) نيز از اين لنزها جهت پانسمان موقتي تا بازسازي كامل اپيتليوم قرنيه استفاده ميگردد.
3 - استفاده جهت موارد زيبايي (Casmeses)
در سالهاي اخير دستهاي از لنزهاي نرم بصورت رنگي ساخته شدند تا در افراديكه دچار كدورت و لك قرنيه هستند با قرار گرفتن روي سطح قرنيه، موجب تغيير رنگ آن شده و بدين ترتيب ظاهر نازيباي موجود در چشم فرد از بين برود. بتدريج مصرف اين لنزها در افراد عادي رو به افزايش گذاشته، بطوريكه امروزه مصرف آنها بخصوص در بين جوانان جهت مصارف زيبايي و تغيير رنگ چشمها شيوع زيادي يافته است. همچنين اين دسته از لنزها ميتوانند داراي قدرت انكساري متناسب با چشم فرد بوده، لذاعيب انكساري بيمار را نيز همزمان برطرف كنند. يكي از مشكلات خاص اين دسته از لنزها، ثابت بودن اندازه مردمك در آنها است. لذا ممكن است با جابجا شدن لنز در سطح قرنيه، مردمك چشم بيمار توسط لنز پوشيده شود و ديد بيمار كاهش يابد. همچنين در موقع شب با باز شدن مردمك بيمار (جهت عبور نور بيشتر به چشم فرد) با توجه به ثابت بودن اندازه مردمك در اين لنزها بيمار دچار اختلال ديد ميگردد.
- موارد محدوديت استفاده از لنزهاي تماسي
در صورت وجود بيماريهاي چشمي از قبيل خشكي شديد چشم، التهابات داخل چشمي، عفونتهاي سطحي چشم و پلكها، سابقه گلوكوم (آب سياه) و عمل جراحي آن استفاده از لنزهاي تماسي ممنوع است. در صورت ناتواني جسمي بيمار در استفاده و يا تميز كردن و ضدعفوني نمودن لنزها نيز نبايد از اين وسايل استفاده نمود.
- عوارض استفاده از لنزهاي تماسي
يكي از عوارض شايع مصرف لنزهاي تماسي خراشيدگي سطح قرنيه به علت مصرف دراز مدت و كاهش اكسيژنگيري قرنيه ميباشد كه در صورت عدم تشخيص و درمان به موقع، ميتواند موجب عفونت و آبسه قرنيه گردد كه مهمترين و بدخيمترين عارضه مصرف لنز بوده و ميتواند منجر به از دست رفتن ديد بيمار گردد.
از علل شايع عفونت قرنيه، استفاده از مواد تميزكننده و ضدعفوني كننده غيراستاندارد، ساخته شده توسط خود فرد ميباشد. حساسيت به مواد مورداستفاده در موقع تميز و ضدعفوني كردن لنز و نيز حساسيت به خود لنز از عوارض شايع مصرف اين وسايل ميباشد كه بخصوص در موارديكه سابقه مصرف آنها زياد باشد، به وفور ديده ميشود. در اين موارد قطع مصرف لنز و درمان كافي تا موقع بهبود كامل توصيه ميگردد.
- نكات مهم در مصرف لنزهاي تماسي
1 - جهت تجويز لنز تماسي حتي انواع رنگي حتماً با چشمپزشك مشورت نمائيد، چون لنز حتماً بايد با سطح قرنيه بيمار منطبق گردد و جهت اين انطباق علاوه بر اندازهگيري ميزان عيب انكساري، اندازهگيري انحناي سطح قرنيه توسط دستگاهي بنام كراتومتر و تجويز لنز مناسب بر اساس آن، جهت كاهش عوارض ضروري است.
2 - در طول مصرف لنز معاينات دورهاي و مراجعه به چشمپزشك جهت بررسي وضعيت لنز و وجود عوارض احتمالي در چشم، ضروري است.
3 - در صورت مصرف لنز تماسي در صورت بروز كوچكترين مشكل چشمي از قبيل درد، ترشح، قرمزي و غيره سريعاً به چشمپزشك مراجعه كنيد.
4 - تميز كردن، رسوبزدائي و ضدعفوني نمودن لنز بطور مرتب و با استفاده از مواد استاندارد انجام گيرد. هرگز از مواد ضدعفوني كننده و تميزكننده غيراستاندارد و بخصوص مواد ساخته شده توسط خودتان استفاده نكنيد. - لنز را براساس نسخه پزشك و از محلهاي معتبر تهيه نمائيد. تهيه لنز حتي انواع رنگي از فروشگاهها و آرايشگاهها ميتواند همراه با بروز عوارض مهم و جبرانناپذيري براي چشم باشد.
6 - هرگز از لنز ديگران از جمله لنزهاي رنگي، حتي براي چند ساعت استفاده نكنيد.
پاسخ به دانشجوی هم رشته ای
درکنار درسها میتونی تست بزنی ( کتاب های تست علوم پایه - انتشارات میر )
و درسنامه های عل.م پایه رو هم بخونی
دوستان لطفا سوال نکنید چون فرصت پاسخگویی ندارم
افرادی که مایل به همکاری هستند در بخش نظرات اعلام کنند
موفق باشید
از این پس مطالب این وبلاگ توسط بنده در برنامه رادیویی راه شب پنج شنبه شب ها پخش خواهد شد