تب مالت یا بروسلوز -

بیماری‌ تب‌ مالت‌ یا بروسلوز که‌ در حیوانات ‌به‌ نام‌ سقط جنین‌ واگیر مرسوم‌ است‌،یکی‌ از بیماریهای‌ عفونی‌ قابل‌ انتقال‌بین‌ انسان‌ و حیوان‌ می‌باشد و با نام‌های‌دیگری‌ نظیر: تب‌ مواج‌، تب‌ دیوانه‌ وتب‌ مدیترانه‌ای‌ نیز نامیده‌ می‌شود. این‌ بیماری‌ در تمام‌ فصول‌ سال‌وجود دارد، اما در بهار و پاییز یعنی‌زمان‌ زایش‌ و شیردهی‌ دام‌ها بیشتردیده‌ می‌شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، بروسلوز به عنوان یکی از مهمترین بیماریهای مشترک انسان و دام محسوب می گردد. عوامل شناخته شده بیماری ، طیف وسیعی از پستانداران اهلی و وحشی را مبتلامیازند.

این بیماری به علت ایجاد سقط جنین در دام ، کاهش تولید شیر، عقیمی و نازایی و از دست رفتن ارزشهای اقتصادی دامهای مبتلا و همچنین به علت ابتلای انسان به بیماری تب مالت ،

این بیماری همواره از دو بعد اقتصادی و بهداشتی مورد توجه قرار می گیرد. دامهای مبتلا به بروسلوز ، معمولاَ در اولین دوره آبستنی سقط جنین نموده و در هنگام سقط جنین نموده و در هنگام سقط و تا مدتی پس از آن ، با دفع ترشحات به شدت آلوده رحمی ، باعث آلودگی محیط ، مزارع و مراتع گردیده که خود زمینه آلودگی را برای سایر حیوانات گله و نیز انسان فراهم می سازد.
دفع دوره ای باکتری عامل بیماری از طریق شیر حیوانات مبتلا و نیز دفع باکتری از طریق ترشحات رحمی در دامهای فاقد علائم بالینی و سقط جنین نیز مخاطرات فراوانی را برای سایر دامها و همچنین انسان در بر دارد. با وجود اینکه از شناخت بیماری تا کنون بیش از یک قرن سپری گشته ، بروسلوز هنوز هم در بسیاری از کشورهای جهان ، بویژه کشورهای مدیترانه ای و خاورمیانه ، همچنان به عنوان به عنوان یکی از مهمترین بیماریهای مشترک انسان و دام و از مهمترین معضلات بهداشتی جوامع مطرح می باشد وتنها تعداد محدودی از کشورهای جهان این بیماری را ریشه کن نموده یا در آستانه ریشه کنی قرار دارند

مبارزه با این بیماری وکنترل و ریشه کنی آن به دلیل کثرت گونه ای عوامل بیماریزا و کثرت گونه ای حیوانات میزبان ، دوام نسبتاَ قابل توجه باکتری عامل بیماری در محیط ، عدم کفایت برنامه های واکسیناسیون برای ریشه کنی بیماری و لزوم شناسایی و حذف دامهای عامل انتشار بیماری در مقاطع خاص از اجرای برنامه های مبارزه و لزوم هزینه شدن سرمایه های سنگین اقتصادی، همواره در بسیاری از کشورهای جهان ، با دشواریها و مشکلات عدیده مواجه بوده است.

عامل‌ بیماری‌:

نوعی‌ باکتری‌ به‌نام‌ «بروسلا» می‌باشد. این‌ میکروب‌دارای‌ چند نوع‌ است‌. نوعی‌ از باکتری‌که‌ عمدتا در گوسفند و بز دیده‌ می‌شود،مهمترین‌ عامل‌ بیماری‌ در انسان‌ است‌.

میزبان‌ و شرایط زیست‌محیطی‌:
تب‌ مالت‌ بیشتر بیماری‌ مردان‌ بالغ‌به‌ خصوص‌ کشاورزان‌، دامداران‌چوپانان‌، قصابان‌، سلاخان‌، دامپزشکان‌می‌باشد. کارمندان‌ آزمایشگاه‌ها نیز درمعرض‌ خطر ویژه‌ قرار دارند اما درکشور ما چون‌ زنان‌ و کودکان‌ نیزدوشادوش‌ مردان‌ به‌ امور دامداری‌مشغولند در معرض‌ خطر قرار دارند،به‌ همین‌ دلیل‌ ۵۵ درصد مبتلایان‌ رامردان‌ و بقیه‌ را زنان‌ و کودکان‌ تشکیل‌می‌دهند. در شرایطی‌ که‌ مراکز پرورش‌دام‌ استانداردهای‌ بهداشتی‌ را نداشته‌باشد تب‌ مالت‌ شایعتر است‌.

تراکم‌ درمراتع‌ بارندگی‌، نبود نور خورشید واقدامهای‌ غیربهداشتی‌ در فرآیند فراهم‌کردن‌ شیر و گوشت‌ همگی‌ زمینه‌انتشار بروسلوز را مساعد می‌کنند.محیط اطراف‌ گاوی‌ که‌ می‌تواند از خودمیکروب‌ دفع‌ کند به‌ شدت‌ آلوده‌ کننده‌است‌.

عامل‌ بیماری‌ در شرایط محیطی‌مناسب‌ از نظر رطوبت‌، در ادرار ومدفوع‌ حیوانات‌ هفته‌ها و گاه‌ ماههازنده‌ می‌ماند. این‌ باسیل‌ در پنیر تازه‌ وغیر پاستوریزه‌ حاصل‌ از شیرخام‌ تاهشت‌ هفته‌ زنده‌ می‌ماند و با منجمدکردن‌ از بین‌ نمی‌رود. این‌ ارگانیسم‌ تاچهل‌ روز در خاک‌ خشک‌ آلوده‌ به‌ادرار، مدفوع‌ و ترشحات‌ واژن‌ ومحصولات‌ زایمان‌ حیوان‌ مبتلا، زنده‌می‌ماند و در خاک‌ مرطوب‌ خیلی‌بیشتر مقاومت‌ دارد.
بروسلا در ادرار ۶ روز در گرد وخاک‌ ۶ هفته‌ و در آب‌ و خاک‌ تا ۱۰هفته‌ و در کره‌ تا ۴ ماه‌ باقی‌ می‌ماند ودر مدفوع‌ حیوانات‌ در هوای‌ آزاد ۱۰۰روز و در دمای‌ ۸ درجه‌ سانتی‌ گرادبیش‌ از یکسال‌ باقی‌ می‌ماند، این‌باکتری‌ در ماست‌ به‌ علت‌ وجوداسیدلاکتیک‌ قادر به‌ زندگی‌ نیست‌ ودر دمای‌ ۶۰ درجه‌ به‌ مدت‌ ۱۰ دقیقه‌نابود می‌شود.

راههای‌ سرایت‌ بیماری‌ به ‌انسان‌:۱ – به‌ صورت‌ تماس‌ مستقیم‌ بابافتهای‌ حیوان‌ آلوده‌ نظیر خون‌،ترشحات‌ رحمی‌ و ترشحات‌ جنین‌سقط شده‌.
۲ – به‌ صورت‌ غیرمستقیم‌ از راه‌
– مصرف‌ شیرخام‌ و فرآورده‌های‌لبنی‌ آلوده‌ خصوصا پنیر تازه‌، خامه‌،سرشیر و کره‌
– انتقال‌ تنفسی‌ از طریق‌افشانه‌های‌ موجود در هوای‌ آغل‌ واصطبل‌ آلوده‌ یا آزمایشگاه‌
– فرو رفتن‌ سر سوزن‌ سرنگ‌حاوی‌ واکسن‌های‌ حیوانی‌ به‌ دست‌انسان‌
علایم‌ بیماری‌: دوره‌ نهفتگی‌بیماری‌ (از زمان‌ تماس‌ با منبع‌ عفونت‌تا بروز علایم‌) اغلب‌ بین‌ ۱ تا ۳ هفته‌است‌، ولی‌ گاهی‌ تا ۶ ماه‌ می‌باشد. براساس‌ شدت‌ بیماری‌، علایم‌ به‌ سه‌شکل‌ حاد، تحت‌ حاد و مزمن‌ بروزمی‌کند.
شکل‌ حاد: بیمار دچار لرزناگهانی‌، درد عمومی‌ بدن‌ به‌ خصوص‌درد پشت‌ و تعریق‌ شدید می‌شود;اشتهای‌ خود را از دست‌ می‌دهد و دچارضعف‌ و سستی‌ می‌گردد، ضمنا ازشروع‌ علایم‌ بیش‌ از ۳ ماه‌ نمی‌گذرد.
شکل‌ تحت‌ حاد: آغاز آن‌بی‌سروصدا می‌باشد. شکایت‌ اصلی‌بیمار از ضعف‌ و خستگی‌ است‌. از آغازبیماری‌ نیز ۳ تا ۱۲ ماه‌ می‌گذرد.
شکل‌ مزمن‌: اگر از زمان‌تشخیص‌ بیماری‌ بیش‌ از یک‌ سال‌بگذرد و فرد هنوز مبتلا باشد مزمن‌گفته‌ می‌شود.
افرادی‌ که‌ دچار تب‌، بی‌اشتهایی‌،درد عضلانی‌ و تعریق‌ شبانه‌ بوده‌ وسابقه‌ تماس‌ با دام‌های‌ آلوده‌ یامشکوک‌ به‌ تب‌ مالت‌ را عنوان‌می‌نمایند یا از فرآورده‌های‌ لبنی‌ آلوده‌استفاده‌ نموده‌اند، لازم‌ است‌ برای‌ انجام‌آزمایش‌ به‌ پزشک‌ مرکز بهداشتی‌ -درمانی‌ ارجاع‌ گردند.
درمان‌: رژیم‌های‌ درمانی‌متفاوتی‌ برای‌ درمان‌ بیماران‌ مبتلا به‌تب‌ مالت‌ توصیه‌ می‌شود، لیکن‌ هیچ‌گاه‌از یک‌ دارو به‌ تنهایی‌ در درمان‌ بیمارنباید استفاده‌ کرد (مگر در زمان‌حاملگی‌ و با توصیه‌ پزشک‌). طول‌دوره‌ درمان‌ حداقل‌ ۸ هفته‌ (دو ماه‌)می‌باشد.
راههای‌ پیشگیری‌ از بیماری‌تب‌ مالت‌ در انسان‌:
۱ – خودداری‌ از مصرف‌ مواد لبنی‌مشکوک‌ مانند شیرخام‌، پنیر تازه‌،خامه‌ و سرشیر غیرپاستوریزه‌
۲ – استفاده‌ از شیر و فرآورده‌های‌لبنی‌ به‌ صورت‌ پاستوریزه‌، در صورت‌در دسترس‌ نبودن‌ شیر پاستوریزه‌ باجوشاندن‌ شیر به‌ مدت‌ حداقل‌ ده‌ دقیقه‌بعد از جوش‌ آمدن‌، به‌ از بین‌ رفتن‌ کلیه‌عوامل‌ میکروبی‌ مطمئن‌ شوید.
۳ – استفاده‌ از ماسک‌ تنفسی‌ درهنگام‌ کار با فضولات‌ حیوانی‌ یا ورودبه‌ اصطبل‌
۴ – دور نگه‌ داشتن‌ حیوانات‌ ازمحل‌ زندگی‌ انسان‌
۵ – استفاده‌ از دستکش‌، کلاه‌،ماسک‌، عینک‌ و روپوش‌ مناسب‌ دردامپزشکان‌، دامداران‌ و پرسنل‌کشتارگاه‌ها.
۶ – آموزش‌ طرز تهیه‌ پنیر تازه‌ به‌کلیه‌ خانوارهای‌ روستایی‌; به‌ این‌ طریق‌که‌ ابتدا شیر را به‌ مدت‌ ۱۰ دقیقه‌جوشانیده‌ و در همان‌ حالت‌ به‌ ازای‌ هر۳ لیتر شیر یک‌ لیوان‌ آب‌ ماست‌ و یا به‌یک‌ لیتر شیر ۲۵۰ گرم‌ ماست‌ ترش‌اضافه‌ کرده‌ پس‌ از دلمه‌ شدن‌ و جداشدن‌ پنیر از آب‌ مقدار لازم‌ نمک‌ به‌ آن‌اضافه‌ کرده‌ با پارچه‌ صافی‌ آبگیری‌ وپس‌ از سفت‌ شدن‌ مصرف‌ نمایید. اگرپنیر به‌ صورت‌ غیر پاستوریزه‌ و بدون‌جوشاندن‌ شیر تهیه‌ شود حداقل‌بایستی‌ دو ماه‌ در آب‌ نمک‌ نگهداری‌ وسپس‌ مصرف‌ شود.
۷ – گزارش‌ کتبی‌ بیماری‌ به‌ مرکزبهداشت‌ شهرستان‌ و استان‌.

از تب‌ مالت‌ در حیوانات‌ چه‌می‌دانیم‌؟
در گاو، گوسفند، بز، سگ‌، شتر وخوک‌ نیز بیماری‌ مشاهده‌ شده‌ است‌.
تذکر: تب‌ مالت‌ در دام‌ها از طریق‌جفتگیری‌ دام‌ها، مصرف‌ شیر از دام‌آلوده‌، انتقال‌ تنفسی‌ در هوای‌ آغل‌ واصطبل‌، تماس‌ با ترشحات‌ رحمی‌ دام‌آلوده‌ یا جفت‌ و جنین‌ سقط شده‌ آلوده‌منتقل‌ می‌شود.
راههای‌ پیشگیری‌ در دام‌ها:
۱ – واکسیناسیون‌ گوساله‌های‌ ماده‌در سن‌ ۳ تا ۶ ماهگی‌ با واکسن‌ مربوط
۲ – واکسیناسیون‌ بره‌ و بز غاله‌ از ۳ماهگی‌ تا یک‌ ماه‌ قبل‌ از جفت‌گیری‌ باواکسن‌ مربوط.
۳ – جدانمودن‌ دام‌های‌ سقط شده‌از بقیه‌ گله‌ و جلوگیری‌ از تماس‌مستقیم‌ با ترشحات‌ رحمی‌، جنینی‌ وجفت‌ دام‌های‌ سقط شده‌
۴ – خونگیری‌ و انجام‌ آزمایشهای‌لازم‌ بر روی‌ دام‌های‌ مشکوک‌ وهدایت‌ دام‌های‌ آلوده‌ به‌ کشتارگاه‌
۵ – اقدامات‌ بهداشتی‌ شامل‌ تهیه‌ وتدارکات‌ محیط زیست‌ تمیز برای‌گله‌های‌ گاو و گوسفند و دفع‌ صحیح‌ادرار و مدفوع‌ آنها.

عوارض‌ بروسلوز
شیوع‌ عوارض‌ بروسلوز بین‌ ۱ – ۳۰ درصد است‌ و بین‌ بیماران‌مبتلا به‌ بروسلا ملی‌ تنسیس‌ چون‌ بیماری‌زایی‌ بیشتری‌ داردعوارض‌ بیشتری‌ نیز ایجاد می‌کند; بطور کلی‌ با به‌ تأخیرانداختن‌ درمان‌ بیش‌ از ۶۰ روز عوارض‌ بیماری‌ در هر ارگانی‌دیده‌ می‌شود. گسترش‌ باکتری‌ به‌ خون‌ در ایجاد عوارض‌دخالت‌ دارد، ولی‌ بعضی‌ عوارض‌ بیماری‌ مربوط به‌ واکنش‌ بدن‌نسبت‌ به‌ آنتی‌ ژن‌ میکروب‌ بروسلا می‌باشد.

استخوان‌ها و مفاصل‌
اختلالات‌ مفصلی‌ شایع‌ترین‌ عارضه‌ بروسلوز است‌ و در ۲۰درصد تا ۶۰ درصد بیماران‌ اتفاق‌ می‌افتند. التهاب‌ مفصل‌ دراکثر بیمارانی‌ که‌ از درد کمر شاکی‌ هستند دیده‌ می‌شود. التهاب‌چرکی‌ مفصل‌ و التهاب‌ واکنش‌ ایجاد شده‌ ممکن‌ است‌ به‌مفاصل‌ بزرگ‌ و کوچک‌ گسترش‌ پیدا کند، ولی‌ در مفاصل‌بزرگ‌ (مثل‌ مفصل‌ لگن‌، زانو، آرنج‌) شایعتر است‌.
عفونت‌ استخوان‌ در بروسلوز نادر است‌ و معمولا در مهره‌های‌کمری‌ دیده‌ می‌شود، مداخله‌ جراحی‌ به‌ جز در مورد تخلیه‌آبسه‌های‌ اطراف‌ مهره‌های‌ کمری‌ به‌ ندرت‌ مورد نیاز است‌.

کبد و کیسه‌ صفرا
کبد احتمالا همیشه‌ در بروسلوز درگیر می‌شود، اما اغلب‌ بدون‌نشانه‌ است‌. بزرگی‌ کبد در ۲۰ – ۳۰ درصد بیماران‌ اتفاق‌می‌افتد. تست‌های‌ عملکردی‌ کبد در آزمایش‌های‌ متوالی‌تغییراتی‌ را نشان‌ خواهد داد، ولی‌ زردی‌ واضح‌ نادر است‌.عامل‌ بروسلوز در نمونه‌برداری‌ کبد بیمارانی‌ که‌ تست‌عملکردی‌ طبیعی‌ نیز دارند، دیده‌ شده‌ است‌.
هپاتیت‌ بروسلوزی‌ کاملا با درمان‌ بهبود پیدا می‌کند و سی‌ روزبعد از هپاتیت‌ بروسلوزی‌ معمولا اتفاق‌ نمی‌افتد.
آبسه‌های‌ چرکی‌ ناشی‌ از بروسلوز، کبد و طحال‌ در بروسلاکانیس‌ شایعتر است‌.
التهاب‌ کیسه‌ صفرا ناشی‌ از بروسلوز یکی‌ دیگر از عوارض‌نادر بروسلوز است‌.

دستگاه‌ گوارش‌
عوارض‌ جهاز هاضمه‌ در بیش‌ از ۷۰ درصد بیماران‌ بروسلوزی‌دیده‌ می‌شود و نشانه‌های‌ آن‌ شامل‌ تهوع‌، استفراغ‌، کاهش‌وزن‌، یبوست‌، اسهال‌ و درد شکم‌ می‌باشد.
بروسلوز روده‌ای‌ ممکن‌ است‌ شبیه‌ حصبه‌ باشد با تظاهرات‌بالینی‌ عمومی‌ که‌ تظاهرات‌ گوارشی‌ در آن‌ واضحتر است‌.
التهاب‌ حاد روده‌ کوچک‌ و بزرگ‌ در بروسلوز نوع‌ ملی‌تنسیس‌ دیده‌ می‌شود.

خون‌
تظاهرات‌ خونی‌ بروسلوز شامل‌ کم‌ خونی‌، کاهش‌ پلاکت‌ها،کاهش‌ سلول‌های‌ سفید خون‌ و اختلالات‌ انعقادی‌ می‌باشد.

قلب‌ و عروق‌
اندوکاردیت‌ (التهاب‌ پوشش‌ داخلی‌ قلب‌) در کمتر از ۲ درصدبیماران‌ بروسلوزی‌ اتفاق‌ می‌افتد و اغلب‌ شایع‌ترین‌ عارضه‌ای‌است‌ که‌ باعث‌ مرگ‌ این‌ بیماران‌ می‌شود.

سیستم‌ اعصاب‌
بروسلوز باعث‌ سردرد و افسردگی‌ در اکثر بیماران‌ می‌شود. هرچند درگیری‌ سیستم‌ اعصاب‌ مرکزی‌ در کمتر از ۵ درصدبیماران‌ اتفاق‌ می‌افتد. سندرم‌های‌ عصبی‌ (شامل‌ التهاب‌پرده‌های‌ مغزی‌، اختلالات‌ اعصاب‌ محیطی‌ و آنوریسم‌ مغزی‌ واتساع‌ قطعه‌ای‌ از یک‌ رگ‌ خونی‌ که‌ مربوط به‌ ضعف‌ یا نقص‌جدار آن‌ در نتیجه‌ بیماری‌ یا آسیب‌ است‌) در بروسلوز گزارش‌شده‌ است‌.
بروسلا ملی‌ تنسیس‌ نسبت‌ به‌ سایر گونه‌ها بیشتر مسؤول‌عوارض‌ عصبی‌ می‌باشد. گرفتاری‌ زوج‌ هشت‌ عصب‌جمجمه‌ای‌ موجب‌ کری‌ یک‌ طرفه‌ یا دو طرفه‌ و علایم‌ وزوزگوش‌ می‌شود. اعصاب‌ جمجمه‌ای‌ دیگری‌ که‌ درگیر می‌شوندزوج‌ ۲-۴-۶ می‌باشد. بنابراین‌ ممکن‌ است‌ منجر به‌ اختلال‌بینایی‌ به‌ صورت‌ گذرا و یا ندرتا دایمی‌ گردد. باید توجه‌ داشت‌که‌ افسردگی‌ و اضطراب‌، تحریک‌پذیری‌ و دمانس‌ (زوال‌عقل‌) می‌توانند از عوارض‌ بروسلوز باشند و در هر بیماری‌ باعلایم‌ افسردگی‌ باید به‌ دو بیماری‌ فکر کرد:
۱ – بروسلوز
۲ – کم‌ کاری‌ تیروئید
در گرفتاری‌ اعصاب‌ محیطی‌ گرفتاری‌ عصب‌ سیاتیک‌ شایعتراست‌.

پوست‌ و بافت‌ نرم‌
شیوع‌ عوارض‌ پوستی‌ از ۱۱-۱/۵ درصد گزارش‌ شده‌ است‌. باتوجه‌ به‌ ورود میکروب‌ بروسلا از طریق‌ خراش‌ جلدی‌ عوارض‌جلدی‌ به‌ صورت‌ ضایعات‌ پوستی‌ بخصوص‌ روی‌ بازو ممکن‌است‌ دیده‌ شود. این‌ ضایعات‌ ممکن‌ است‌ به‌ صورت‌ راشهای‌سرخکی‌ شکل‌ یا پتشی‌ یا کهیری‌ شکل‌ و خارش‌ دار باشند;علت‌ آن‌ را حساسیت‌ به‌ آنتی‌ژن‌های‌ بروسلا می‌دانند. ایجادزخم‌های‌ مزمن‌ به‌ دلیل‌ تلقیح‌ میکروب‌ بروسلا در کارگران‌کشتارگاه‌ مورد توجه‌ قرار گرفته‌ است‌ و توانسته‌اند بروسلا رااز ترشحات‌ زخم‌ جدا نمایند.

دستگاه‌ ادراری‌ تناسلی‌
اختلالات‌ کلیوی‌ نادر است‌ اگر چه‌ پیلونفریت‌ (التهاب‌ کلیه‌ ولگنچه‌)، گلومرونفریت‌ (التهاب‌ دوطرفه‌ و غیرچرکی‌ کلیه‌ که‌در درجه‌ اول‌ گلومرول‌ها را فرا گرفته‌ است‌) موضعی‌ و منتشرو آبسه‌های‌ کلیوی‌ در بروسلوز گزارش‌ شده‌، ولی‌ اورکیت‌(التهاب‌ بیضه‌) خیلی‌ شایع‌ است‌ و در ۲۰ درصد بیماران‌ مرددیده‌ می‌شود.
عقیمی‌ در بروسلوز کمتر از اریون‌ دیده‌ می‌شود. التهاب‌پروستات‌ از عوارض‌ نسبتا نادر است‌ که‌ با علایم‌ تکرر ادرار واحساس‌ درد در دفع‌ ادرار خودنمایی‌ می‌کند. در زنان‌ دردهنگام‌ قاعدگی‌، قطع‌ قاعدگی‌، و اختلال‌ در خونریزی‌ و سیکل‌قاعدگی‌. التهاب‌ دهانه‌ رحم‌، التهاب‌ رحم‌ و لوله‌های‌ رحمی‌ وآبسه‌های‌ لگنی‌ ممکن‌ است‌ دیده‌ شود. بروسلوز در طی‌حاملگی‌ انسان‌ می‌تواند به‌ سقط بینجامد.

عوارض‌ چشمی‌
یکی‌ از راههای‌ ورود عامل‌ بروسلوز به‌ بدن‌ ملتحمه‌ چشم‌است‌; بنابراین‌ التهاب‌ چشم‌ از تظاهرات‌ آن‌ می‌باشد که‌ در نوع‌ملی‌ تنسیس‌ شایعتر است‌. گرفتاری‌ صلبیه‌، شبکیه‌ حتی‌گرفتاری‌ عصب‌ بینایی‌ ممکن‌ است‌ در بروسلوز دیده‌ شود. ازعوارض‌ نادر چشمی‌ گلوکوم‌ (آب‌ سیاه‌) می‌باشد که‌ موجب‌درد و افزایش‌ فشار چشم‌ می‌گردد.

عفونت‌ عودکننده‌
بیماران‌ بروسلوز بعد از درمان‌ حتی‌ در کشورهای‌ غربی‌ تا ۱۰درصد دچار عود می‌شوند; این‌ امر احتمالا به‌ علت‌ وضعیت‌داخل‌ سلولی‌ عامل‌ بروسلوز است‌ که‌ باعث‌ حفظ آن‌ در مقابل‌برخی‌ آنتی‌بیوتیک‌ها و مکانیسم‌ دفاعی‌ میزبان‌ می‌شود. عوداغلب‌ در عرض‌ چند ماه‌ پس‌ از عفونت‌ اولیه‌ رخ‌ می‌دهد ولی‌ممکن‌ است‌ تا دو سال‌ پس‌ از درمان‌ به‌ ظاهر موفق‌ نیز اتفاق‌افتد. در افرادی‌ که‌ احتمال‌ بروز این‌ عفونت‌ بالاست‌ تشخیص‌یا شناسایی‌ عود بیماری‌ از آلوده‌ شدن‌ مجدد انسان‌ با عامل‌بروسلوز کار دشواری‌ است‌.

خلاصه‌ مقاله‌
بروسلوز یک‌ بیماری‌ عفونی‌ است‌ که‌ در انسان‌ به‌ شکل‌ تب‌مالت‌ و در دامها به‌ صورت‌ سقط جنین‌ تظاهر می‌کند. مهمترین‌راه‌ ورود میکروب‌ به‌ بدن‌ حیوان‌ از طریق‌ دستگاه‌ گوارش‌است‌ که‌ به‌ وسیله‌ علوفه‌ آلوده‌ و زباله‌ به‌ حیوان‌ سرایت‌ می‌کندو باعث‌ شیوع‌ بیماری‌ می‌گردد. کارکنان‌ کشتارگاهها،فروشگاههای‌ گوشت‌، دامداریها بیشتر در معرض‌ ابتلا به‌ این‌بیماری‌ هستند. این‌ بیماری‌ در گاو، خوک‌، بز و گوسفندمشاهده‌ می‌گردد.
بیماری‌ از طریق‌ مصرف‌ شیرآلوده‌ به‌ صورت‌ خام‌ وفرآورده‌های‌ شیری‌ آلوده‌ از طریق‌ لوله‌ گوارش‌ به‌ انسان‌سرایت‌ می‌کند، ولی‌ گوشت‌ و فرآورده‌های‌ گوشتی‌ کمتر منشأآلودگی‌ می‌باشند.
علایم‌ تشخیصی‌: در دامها به‌ صورت‌ سقط جنین‌ و درانسان‌ تب‌ مواج‌ یا دیوانه‌ یا تب‌ مالت‌ ظاهر می‌گردد.

پیشگیری‌:
– مصرف‌ شیر پاستوریزه‌ یا جوشانیدن‌ شیر به‌ مدت‌ ۲۰ دقیقه‌.
– از مصرف‌ شیر حیوانی‌ که‌ تازه‌ سقط جنین‌ کرده‌ خودداری‌شود.
– از مصرف‌ پنیر و خامه‌ غیرپاستوریزه‌ پرهیز گردد.
– پنیر تازه‌ و بی‌نمک‌ را باید حدود ۲ ماه‌ قبل‌ از مصرف‌ در آب‌نمک‌ قرار داد.
– قبل‌ از دوشیدن‌ شیر دام‌ باید حتما پستان‌ دام‌ و اطراف‌ آن‌ رابا آب‌ و صابون‌ بخوبی‌ شستشو داد.
– ظروف‌ مخصوص‌ دوشیدن‌ شیر بایستی‌ دربدار و قبلا خوب‌شستشو داده‌ شود.
– ضدعفونی‌ اصطبل‌های‌ آلوده‌
– واکسیناسیون‌ دام‌ها علیه‌ این‌ بیماری‌
– رعایت‌ بهداشت‌ در هنگام‌ جاروب‌ کردن‌ اصطبل‌ و طویله‌
– جفت‌ و بقایای‌ جنین‌ سقط شده‌ را باید سوزاند.
– گوشت‌ حیوانات‌ مبتلا در صورت‌ خوب‌ پخته‌ شدن‌ قابل‌مصرف‌ است‌.

پاسخ به سوالات در رابطه با تب مالت :

تب مالت چیست و معمولا چگونه است؟
تب مالت بیماری واگیرداری است که عامل ابتلاء به آن یک دسته از باکتریهای بروسلا است. این دسته از باکتریها در میان حیوانات هستند و آنها عامل بیماریهای بسیار متفاوت در مهره‌داران هستند. تب مالت به طور متفاوتی گوسفند، گاو، آهو، گوزن، خوک، سگها و چندین حیوان دیگر را مبتلا می‌کند. انسانها به وسیله ارتباط و تماس با حیوانات یا تولیدات حیوانی که به وسیله این باکتریها آلوده شدند، مبتلا می‌شوند. تب مالت در انسان می‌تواند مسبب یک سری علائم بیماری مانند: آنفولانزا که می‌تواند همراه با تب، عرق کردن، سر درد، کمردرد و ضعف فیزیکی باشد. ممکن است اثر روی قلب یا سیستمهای عصبی مرکزی بگذارد. تب مالت شامل علائمی مثل تبهای مکرر، درد مفاصل و خستگی که به طور طولانی مدت ظاهر می‌شوند است. در ایالت متحده جایی که سالانه ۱۰۰ تا ۲۰۰ مورد اتفاق می‌افتد تب مالت زیاد شایع نیست. اما تب مالت می‌تواند در کشورهایی که بیماری حیوانات تحت کنترل نمی‌باشد یا برنامه‌ای جهت کاهش بیماری ندارند زیاد شایع باشد.

- معمولاً تب مالت در کجا یافت می‌شود؟

اگر چه در سراسر جهان وجود دارد و این بیشتر در کشورهایی وجود دارد که استانداردها و سلامت عمومی مؤثر و برنامه‌ای برای سلامت حیوان خانگی ندارد اتفاق می‌افتد. نواحی حوضه مدیترانه شامل (پرتقال، اسپانیا، جنوب فرانسه، ایتالیا، یونان، ترکیه، آفریقای شمالی) آمریکای جنوبی و مرکزی، اروپای شرقی، آسیا، آفریقا، کارائیبی و خاورمیانه در معرض بالای خطر ابتلا به این بیماری هستند. در این نواحی که پنیرهای پاستوریزه نشده وجود دارد و معمولاً «پنیر محلی» نامیده می‌شوند، خطر مبتلا شدن برای گردشگران وجود دارد.

- تب مالت چگونه به انسان منتقل می‌شود و چه کسی خطر ابتلا به آن را دارد؟

به طور کامل بشر از سه راه مبتلا می‌شود: خوردن و آشامیدن چیزهایی که به وسیله تب مالت می‌شوند، استنشاق یا از طریق زخم روی پوست باکتری‌ها وارد بدن می‌شوند. شایع‌ترین راه ابتلا به این بیماری به وسیله خوردن و یا آشامیدن تولیدات شیری آلوده است. هنگامی که گوسفند، بز، گاو و یا شترها مبتلا هستند، شیرشان به وسیله باکتری‌ها آلوده است. اگر شیر پاستوریزه نشده باشد، این باکتریها می‌توانند آن شخصی را آلوده کند و یا بیماری را انتقال دهند که شیر یا پنیر درست شده از این را بخورد. استنشاق در محل یک راه معمول یا شایع مبتلا شدن نیست اما می‌تواند خطر بزرگی برای مردم در نوع کارشان باشد. مانند کسانی که در آزمایشگاه کار می‌کنند. غالباً استنشاق برای کارگرهای کشتارگاه درصد مهمی از مبتلایان را دارد. آلودگی زخم‌های پوستی ممکن است مسئله‌ای برای اشخاص یا شخصی که در کشتارگاه‌ها یا کارخانه بسته‌بندی گوشت یا دامپزشکان داشته باشد.

تمیز کردن گوشت آهو، گوزن، موس (نوعی گوزن) یا خوک وحشی کشته شده، ممکن است به وسیله زخم پوست یا خوردن باکتریها مبتلا شوند.

- آیا تب مالت از شخصی به شخص دیگر می‌تواند انتقال داده شود؟

انتقال این بیماری از شخصی به شخص دیگر بی‌نهایت کم است. (از طریق تماس شخص با شخص) مادرانی که بچه شیر می‌دهند ممکن است به نوزادشان این بیماری منتقل شود. انتقال از طریق رابطه جنسی هم گزارش داده شده است. اگر نوزاد یا شخص در خطر برای تب مالت معالجه شوند، خطر مبتلا شدن برای هر دو از طریق رابطه جنسی و یا شیر دادن بچه در ۳ روز کاهش پیدا می‌کند. اگر چه غیر معمول است اما انتقال ممکنه از طریق آلودگی دستمال کاغذی و … هم صورت می‌گیرد.

- آیا راهی برای پیشگیری انتقال این بیماری وجود دارد؟

بله. در هنگام مسافرت باید از خوردن شیر، پنیر یا بستنی غیر پاستوریزه خودداری کنید. از خوردن محصولات لبنی که به پاستوریزه نبودن آن اطمینان دارید، بپرهیزید. شکارچیان و دامداران در هنگام دست زدن و تماس روده و جگر حیوان باید از دستکش‌های لاستیکی استفاده کنند. در حال حاضر واکسنی برای انسان وجود ندارد.

- تشخیص داده شده که سگ من تب مالت دارد آیا خطری برای من وجود دارد؟

B.Canis یکی از عواملی است که می‌تواند سگها را مبتلا کند. عوامل این بیماری به انسان منتقل می‌شود. اما بیماری اکثر سگهای مبتلا شده، اثری روی انسان ندارد. اگر چه دامپزشکانی که با خون حیوانات آلوده سر و کار دارند در معرض خطر ابتلا هستند. ماکیان حیوانات خانگی برای آلودگی در خطر نیستند و این تا حدودی درست است. زیرا بعید هست که آنها با خون یا نطفه سگ تماس پیدا کنند. ممکن است باکتریها با چند روز معالجه از بدن حیوان از بین بروند. البته امکان آلودگی مجدد هست و بدن حیوان ممکن است چندین هفته این عفونت را در بدن داشته باشد. شخص‌های مصون (بیماران سرطانی، اشخاص آلوده به ایدز یا بیمارن پیوندی) نباید سگ‌هایی را که با B.Canis آلوده هستند را لمس کنند.

- تب مالت چگونه تشخیص داده می‌شود؟

تب مالت به وسیله یافتن عامل بیماری (نمونه‌گیری از خون یا مغز استخوان) در آزمایشگاه‌ها تشخیص داده می‌شود. همچنین آزمایش خون میتواند پادتنهایی ساخته شده در برابر باکتریها را نشان دهد. اگر این شیوه استفاده شود، دو نمونه خون در عرض دو هفته به طور جداگانه باید گرفته شود.

- آیا درمانی برای تب مالت وجود دارد؟

بله، درمان می‌تواند سخت شود. دکتر می‌تواند آنتی بیوتیک‌هایی مؤثر تجویز کند. doxycycline و rifampin دو دارویی هستند که در عرض ۲ هفته استفاده می‌شوند و از دوباره آبوده شدن جلوگیری می‌کنند. بستگی به زمان معالجه و شدت بیماری که ممکن است بهبودی چند هفته تا چند ماه صورت گیرد. مرگ و میر از این طریق تا ۲۰% است و معمولاً با ترشحاتی همراه است.

- من یک دامپزشک هستم، هنگامی که گاوی را واکسیناسیون می‌کردم واکسنی به طور تصادفی به بدنم فرو رفته (REV-1 ، B-19 or RB-51) چه کاری لزوم دارد که انجام دهم؟

واکسنهای مؤثری وجود دارد و B-19 هست که شناسایی شده و علت بیماری در بشر است. اگر چه ما اطلاعات کمی در مورد واکسن‌های دیگر داریم ولی همه نظریه‌ها یکی هستند. برای پادتن‌ها نمونه خون باید گرفته شود. ما پیشنهاد می‌کنیم که برای سه هفته آنتی بیوتیک Rifampin و Doxycycline برای B-19 و REV1 و تنها (Doxycycline برای RB-51) را استفاده کنید. در موقع مقرر می‌توانید دوباره چک کنید و خون دوم را بگیرید. (نمونه باید در دو هفته گرفته شود ). نظریه‌های مشابه شامل اسپری واکسن در چشم (در این مورد ۶ هفته معالجه) یا پاشیدن واکسن روی ناحیه از پوست که دارای زخم می‌باشد.

همه چیز راجع به بیماری سل یا همان توبرکلوزیس - TB

سل عفونت مزمنی است که به وسیله باکتری " میکوباکتریوم توبرکلوزیس" و گاهی به وسیله سایر مایکوباکتریوم ها ایجاد می شود. این بیماری اغلب ریه را درگیر می کند، اما تقریبا هیچ کدام از دستگاه های بدن از شر بیماری "سل" در امان نیستند و سایر اعضای بدن هم ممکن است با این بیماری درگیر شوند.

بیماری سل به وسیله قطره های ریز موجود در هوا از فردی به فرد دیگر منتقل می شود و اغلب افرادی را که در ارتباط نزدیک با فرد بیمار باشند، درگیر می کند. بنابراین همه اعضای خانواده فرد بیمار، در معرض ابتلا به این بیماری هستند. مگر این که او به بیمارستان منتقل شود و با آن ها زندگی نکند و یا تحت درمان صحیح قرار بگیرد.

فردی که دچار عفونت فعال سلی است، اگر سرفه یا عطسه کند و جلوی دهان و بینی خود را نگیرد، قطره هایی که حاوی مایکو باکتریوم یا میکرب سل هستند، در هوا پخش می شوند و اگر فرد دیگری که نزدیک فرد مبتلا است، این قطره ها را استنشاق کند، باعث ابتلای او خواهد شد. بنابراین افراد مبتلا هنگام عطسه و سرفه باید همیشه برای پوشاندن دهان و بینی خود از دستمال استفاده نمایند و پس از آن، دست های خود را با دقت بشویند.

البته این به آن معنا نیست که فرد مبتلا به سل باید قرنطینه شود. در تماس کوتاه و گذرا امکان انتقال بسیار کم است، اگر چه غیر ممکن نیست.

بسیاری از مردم میکروب سل در بدنشان وجود دارد. اما مبتلا به بیماری سل فعال نیستند.

علایم بیماری سل

علایم اولیه سل، ممکن است بسیار عادی باشد و توجه را جلب نکند ، مثل شخصی که دچار سرما خوردگی است یا کسی که مدتی لاغر و ضعیف است یا گاهی فرد تب می کند و دچار سرفه های مکرر می شود. افراد، در این مرحله به پزشک مراجعه نمی کنند تا علایم شدیدتری در آنها بروز کند، علایمی مثل درد تیزی که در ناحیه قفسه سینه است و با نفس کشیدن و سرفه ایجاد و تشدید می شود و یا وجود خلط خونی.

باید توجه داشت هیچ کدام از این دو علامت، مخصوص بیماری سل نیستند، اما نباید این علایم را دست کم گرفت

.علایم سل می تواند شبیه علایم سایر بیماریهای ریوی( مثل ذات الریه ، آبهای ریوی ، تومورها و عفونتهای قارچی)، خیلی از بیماریهایی غیر ریوی و یا حتی همراه سایر بیماری ها باشد.

درمان بیماری سل

برای درمان سل، راه های بسیاری وجود دارد ، اما همواره باید 3 نکته را در نظر داشت :

1- رژیم دارویی سل، اغلب شامل چند دارواست که میکروب سل نسبت به آنها حساس است. این داروها باید همراه هم مصرف شوند تا اثر لازم را داشته باشند. استفاده نامنظم داروها باعث می شود میکروب سل نسبت به این داروها مقاوم شود.

2- بیمار باید داروهایش را به طور منظم و دقیق، طبق دستور پزشک مصرف کند . این نکته درباره همه بیماری ها صادق است. اما به خصوص درباره سل از اهمیت فوق العاده ای برخورداراست، چون درصورت مقاومت میکروب سل نسبت به داروهای موجود تقریبا می توان گفت دیگر هیچ داروی کاملا مؤثری برای درمان سل وجود نخواهد داش.

3- درمان سل کمی طولانی اس. بنابراین بیمار باید حوصله داشته باشد و تمام مدت درمان را سپری کند. این دوره درمان گاهی تا 2 سال طول می کشد.

همه چیز راجع به تب شامل علل و تشخیص و زمان مراجعه به پزشک و درمان و ...

چطور تب را کنترل کنیم؟
بدنتان عرق کرده و سرتان سنگین است. چشمهایتان چنان درد می کند که انگار کسی با انگشتانش روی پلکتان را فشار می دهد.
برای دقایقی تصور می‌کنید که بدنتان در حال آتش گرفتن است و چند دقیقه بعد احساس لرز دارید. بله شما تب کرده اید.
اینکه شما بفهمید که واقعا تب به چه معناست و اینکه در مورد آن چه کارهایی باید انجام دهید و چه اعمالی حالتان را بدتر می کند برایتان مفید خواهد بود.
درجه حرارت بدن در مغز و در هیپوتالاموس تنظیم می شود که معمولا آن را در 37 درجه سانتیگراد نگه می دارد که ممکن است در هر فرد به طور معمول یک درجه بالا و یا پائین باشد.
بهتر است بدانید که تب خود بیماری نیست اما می تواند نشان از بیماری در بدن اشخاص باشد.
معمولا وجود چرک در بدن که مسبب آن می تواند باکتری یا ویروس باشد گلبوبهای سفید خون را مورد حمله قرار می دهد و آن زمان است که ماده ای به نام "پیروژن" آزاد می شود.
پیروژن که خود را به مغز برساند، به هیپوتالاموس دستور می رسد که دمای بدن را بالا ببرد و شما تب می کنید.
حال مهمترین موضوع بعد از آنکه متوجه شدیم تب داریم آن است که بدانیم چطور آن را پائین بیاوریم:
1-اگر لرز کرده‌اید بهتر است سریعا خود را گرم کنید که بهترین راه رفتن زیر پتوست اما به یاد داشته باشید اگر لرز بدنتان قطع شد سعی نکنید در حالی که تب دارید زیر پتو بمانید زیرا این کار تنها باعث می شود که گرما سرجایش بماند و شما هر لحظه احساس کنید حالتان بدتر می شود. با عرق کردن تب از بین نمی رود پس به یک ملحفه سبک اکتفا کنید.
2-لباس سبک و خنک بپوشید این به آن معناست که حتی اگر فرزند کوچکتان تب کرده است هم لباسهایش را کم کنید و حتی پوشکش را باز کنید.
3-اگر شرایطش مهیا باشد خوابیدن در وان آب نسبتا ولرم رو به خنک به مدت نیم ساعت کمکتان می کند.
4-آب زیاد و به خصوص خنک بنوشید.
آب میوه هایی که شکر ندارند هم گزینه های خوبی هستند.
5-دواهای تب بر برایتان موثر است زیرا کار "پیروژن" ها را مختل می کند و در نتیجه داروهایی مثل بروفن ها و آسپرین ها برای پائین آوردن تب کمک زیادی می کنند.اما به یاد داشته باشید که به کودکان زیر 19 سالتان آسپرین ندهید و حتما با پزشک مشورت کنید.
6-آرامش خود را حفظ کنید و بدانید که تب برای راحت و بهتر شدن حالتان بوجود می آیندو به بدنتان کمک می کنند تا با بیماری بجنگید.پس بگذارید تب کار خودش را بکند و سعی نکنید با انواع و اقسام راهها آن را فرو بنشانید.
راههای ذکر شدن برای تب های پائین موثر است و اگر به تب بالا با علائم غیر عادی دچار هستید در اولین فرصت به پزشک مراجعه کنید.

تب ، سرعت بهبودی را افزایش می دهد
محققان آمریکایی می گویند تب واقعا به سیستم ایمنی بدن کمک می کند تا عفونت را تشخیص داده با آن مقابله کند.
یافته های فوق به این معنی نیست که تب را در افراد پایین نیاوریم و برای قطع آن هیچ اقدامی نکنیم زیرا ممکن است مشکل آفرین و حتی خطرناک باشد اما بر اساس یافته های جدید تب مانند دروازه بانی عمل می کند که سیستم ایمنی را برای دفاع دربرابر مهاجم عفونی تحریک می کند.
هرچه گلبول های سفید زودتر به عفونت حمله کنند ، کنترل آن سریع تر صورت می گیرد. لذا تب با افزایش سرعت فرآیند شناسایی عامل عفونت به تسریع پاسخ ایمنی کمک می کند.
این گروه تحقیقاتی در تلاش است دریابد چگونه می توان از تب به عنوان درمان عفونت ، بیماری خود ایمنی و سرطان استفاده کرد.

منشا تب چیست؟
دانشمندان آمریکایی منبع تب و چگونگی تاثیر آن در حفاظت از بدن طی بیماری را شناسایی کرده اند.
به گزارش ساینس دیلی این محققان جایگاه اصلی عملکرد هورمون پروستاگلاندین PGE2 در مغز را تشخیص داده اند که در آن این هورمون بر یک هدف یعنی گیرنده EP3 بر روی نورون ها عمل کرده پاسخ تب را ایجاد می کند. طی بیماری یا عفونت بدن هورمون هایی به نام سایتوکاین ها را تولید می کند که به نوبه خود روی عروق خونی مغز عمل کرده PGE2 تولید می کنند که وارد هیپوتالاموس مغز شده باعث تب می شود. وقتی دمای بدن چند درجه بالا می رود گلبول های سفید خون می توانند بطور موثرتری با عفونت مقابله کنند. همچنین افراد بیشتر احساس درد و خستگی می کنند.
درنتیجه استراحت کرده انرژی خود را ذخیره می کنند بطوری که درمقابله با عفونت بهتر عمل کنند. به همین دلیل بسیاری از انواع بیماری ها منجر به عکس العمل های نسبتا مشابه می شوند.

تب تا 39 درجه عامل مثبت نابودي عوامل بيماري‌زا
تب تا 39 درجه را نبايد بلافاصله پايين آورد، زيرا تب كمي بالا به بدن در نابود كردن عوامل بيماري‌زا كمك مي‌كند.
به گزارش سلامت نیوز به نقل از خبرگزاري آلمان، متخصصان اتحاديه متخصصان داخلي آلمان (BDI) مي گويند:براي ويروس‌ها، باكتري‌ها و ساير عوامل بيماري‌زا درجه حرارت طبيعي بدن كه 36 تا 37 درجه سانتي‌گراد است، درجه حرارت بسيار مناسبي براي رشد و تكثير يافتن است و به همين دليل تب را مي‌توان روند طبيعي مقابله بدن باعوامل بيماري‌زا دانست.
بنابراين گزارش، در افراد بيمار با بالا رفتن درجه حرارت بدن تعرق بيشتر مي‌شود و به همين دليل نوشيدن مايعات به ميزان كافي و گرم نگه داشتن بدن فردي كه تب دارد از اهميت زيادي برخوردار است، زيرا با اين كار سيستم ايمني بدن بيمار تحت حمايت قرار مي‌گيرد و فشار كمتري به قلب و عروق آن وارد مي‌شود.
بر اساس اين گزارش، در صورتيكه درجه حرارت بدن فرد بيشتر از دو تا سه روز بالا بماند بايد به پزشك مراجعه كرد و در اين حالت تب را پايين آورد

تب : نحوه برخورد
چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟
ـ تب بیش از ۲۹ درجه سانتی‌گراد است.
ـ تب بیش از ۷۲ ساعت باقی مانده است.
ـ سردرد شدید یا سفتی گردن، سرفه‌کردن خلط رنگی، یا درد به هنگام دفع ادرار وجود دارد.
ـ سابقه بیماری قلبی، بیماری قند، یا هر بیماری مزمن دیگر وجود دارد.
ـ در کودکان کوچک‌تر از سه ماهه فوراً به مرکز درمانی مراجعه کنید.

ـ تب نشانه چیست؟
باور کنید یا نکنید، تب از دوستان شماست. و مانند هر دوست خوب چیزهائی به شما می‌گوید که ممکن است خوشتان نیاید، اما باید بدانید. اول، تب از اولین علائم تهاجم عفونت باکتریائی یا ویروسی به بدن است. دوم، تب نشان می‌دهد که دستگاه دفاعی بدن به شدت با تهاجم مقابله می‌کند.
اما مهم‌تر از همه، خود تب ‌بخشی از مبارزه دفاعی است. وقتی عفونت ویروسی یا باکتریائی به بدن حمله کند، گویچه‌های سفیدم ماده‌ای به نام تب‌آور درونی آزاد می‌کنند که بخشی از مغز را که هیپوتالاموس نام دارد تحریک می‌کند. هیپوتالاموس دمای درون بدن را بالا می‌برد و تب عارض می‌شود. این تب ممکن است بهبود بدن را تسریع کند.
بدن با گرم شدن رشد سازواره‌های بیماری‌زا را کند می‌کند و کار دستگاه ایمنی در نابودی مهاجمان آسان می‌شود.
در بیشتر موارد، تب ناشی از ناخوشی‌های خفیف مثل سرماخوردگی یا آنفلونزا است. اما هر عفونت و بسیاری از بیماری‌های دیگر هم ایجاد تب می‌کنند.

ـ درمان تب
تب بالاتر از ۳۹ درجه سانتی‌گراد باید توسط پزشک ارزیابی شود.

اما تب کمتر از آن زیاد ایجاد ناراحتی نمی‌کند و معمولاً بدون درمان هم خوب می‌شود.
بیشتر تب‌های کمتر از ۳۹ درجه آسیبی به شما نمی‌رسانند. تب کمتر از ۳۸ درجه معمولاً درمانی نمی‌خواهد، مگر اینکه بخواهیم بیمار احساس راحتی بیشتر بکند.
مایعات بنوشید. آب زیاد بخورید، اما خوردن چای، آب میوه، آب معدنی، و سوپ گوشت یا جوجه را هم فراموش نکنید.
تب باعث بی‌آب شدن بدن می‌‌گردد و نوشیدن مایعات زیاد مانع بی‌آبی می‌شود، مخصوصاً آب معدنی که کانی‌های مورد نیاز بدن را نیز جایگزین می‌کند.
هنگام گرسنگی غذا بخورید. وقتی گرسنه هستید، غذا بخورید؛ اما اگر گرسنه نیستید، خود را وادار به خوردن نکنید، چون همه ما ذخیره کافی چربی برای گذراندن یک یا دو روز بدون غذا در بدن داریم. خوردن مایعات کافی لازم‌تر است.
پاشویه کنید. خود را با آب ولرم و اسفنج خیس کنید. با تبخیر آب از روی بدن پوست و رگ‌های خونی زیر آن خنک می‌شود که تب را پائین می‌آورد. هر دو ساعت پاشویه را تکرار کنید.
آسپرین بخورید، ولی به بچه‌های ندهید. دو قرص آسپیرین در هر چهار ساعت تب بزرگسالات را پائین می‌آورد. اما هیچ‌گاه بدون تجویز پزشک به کودکان ندهید. چون ممکن است آنها را دچار نشانگان &#۷۸۲;رای&#۷۸۲; کند که بیماری تخریب کننده مغز و کبد است.

به کودکان به‌جای آسپیرین، استامینوفن بدهید، آن هم به مقدار تجویز شده.
داروهایتان را کنترل کنید. آلرژی‌های داروئی هم ممکن است باعث تب شوند. برخی از آنتی‌بیوتیک‌ها، از جمله پنی سیلین، و داروهای فشار خون، مثل متیل دوپا، خود ایجاد تب می‌کنند. حتی ایبوپروفن و آسپیرین هم در برخی افراد تب می‌آورند.

همه‌گیری تب در استفاده از داروها وجود ندارد، اما هر کسی ممکن است به چیزی حساسیت نشان ده. اگر متوجه شدید که داروئی در بدن شما ایجاد تب می‌کند، از پزشک بخواهید داروی دیگری برایتان تجویز کند.
طبیعت خود را بیابید. تشخیص وجود تب در بدن همه اشخاص کار کاملاً یکسانی نیست. برای مقابله با تب، باید اول دمای طبیعی بدنتان را بیابید.
بالاتر بودن دمای بدن از ۳۷ درجه سانتی‌گراد همیشه به معنی داشتن تب نیست. در بررسی ۱۴۸ مرد و زن سالم بین ۱۸ تا ۴۰ ساله در دانشگاه مریلند، معلوم شد که دمای طبیعی بین ۵/۳۵ و ۷/ ۳۷ است. بنابراین گمان می‌رود تب بالاتر از ۷/۳۷ تب به حساب آید. ولی هر کس باید دمای طبیعی بدن خود را در نظر بگیرد. برای تعیین دمای طبیعی، به مدت سه روز هر چهار ساعت یکبار آن را اندازه‌ بگیرید. با این کار می‌توانید دامنه طبیعی دمای بدن خود را بیابید.

علل پدید آمدن تب
تب جزئی از مکانیسم دفاعی بدن است. زمانی که بدنمان با مرضی در حال مقابله است، درجه حرارت
بدنمان بالا می رود. اما چـرا؟ این مقاله را بخوانید تا به پـاسـخ این سـوال بــرسید و مطالب بیشتری در
مورد تب بدانید.
تب بالا رفتن درجه ی حرارت بدن از حالت نرمال ۹۸.۶ درجه ی فارنهایت است.

تب بخشی از مکانیسم دفاعی بدن است. زمانی که بدنمان با مرضی در حال مقابله است، درجه حرارت بدنمان بالا می رود. اما چرا؟ تب یکی از علائم بیماری است، تقریباً همه ی انواع بیماری هایی که بشر تاکنون شناخته است. بیماری هایی که در آن ویروس و باکتری ها به بدن تجاوز می کنند و باعث بیماری ما می شوند.
اگر سیستم دفاعی بدنمان نباشد که با این امراض مقابله کند، ممکن است حتی جانمان را از دست بدهیم. سرماخوردگی، ورم لوزه، آماس گوش، آنفولانزا، برنشیت، کزاز، سرخک، گوشک، آبله مرغان، ایدز و سینه پهلو همه جزء بیماری های ویروسی و باکتریایی هستند.
درجه ی حرارت بدن معمولاً با گذاشتن یک دماسنج زیر زبان به مدت ۵ تا ۸ دقیقه انجام می گیرد. سایر انواع گرفتن درجه ی حرارت بدن، مقعدی و زیربغلی و یک نوع مخصوص دماسنج که در گوش استفاده می شود هستند.
تب چیز خوبی است.

به نظرتان عجیب بود، نه؟ تب واکنش طبیعی بدن نسبت به میکرب است. علائم تب عبارتند از: سرد شدن، درد در تمامی نقاط بدن، بیحالی و سستی، بالا رفتن درجه ی حرارت بدن، قرمز شدن گونه ها، احساس گرمی و سردی و لرز. هنگامی که تب بالا می رود بدن سرد می شود و می لرزد و هنگامی که تب پایین می آید بدن عرق می کند.
علت تب مسئله ی کاملاً پیچیده ای است. خون و سیستم لنفاوی بدن ما گلوبول های سفید خونی می سازند که با امراض مقابله می کنند.
زمانی که تعداد گلوبول های سفید خود بالا می رود، برای مقابله با میکرب ها، در تقلا برای از بین بردن و جنگ با ویروس ها و باکتری ها می شوند و با این کار بدن گرم می شود و باعث می شود که درجه حرارت بدن بالا رفته و تب کنیم.
هیپوتالاموس در مغز که مکانیسم تنظیم حرارت بدن را بر عهده دارد توسط ماده ی تب آور یا گلوبول های سفید که برای مقابله با امراض ساخته شده اند آسیب می بیند. از اینرو می توانیم بگوییم که تب همان چیزی است که با ویروس ها و باکتری ها مقابله می کند.
به همین خاطر درست نیست که تب را یکباره و زود پایین بیاوریم. دمای ۱۰۰ تا ۱۰۱ درجه فارنهایت برای بدن خوب است چون نشان می دهد که بدن در حال مقابله با امراض است. اما اگر تب خیلی بالا رفت باید تلاش کرد تا کمی آن را پایین تر آورد. معمولاً برای پایین آوردن تب از آنتی پیرتیک ها یا تب بر هایی از قبیل تیلنول، آسپیرین و امثال آن استفاده می شود. هیچوقت به بچه هایی که محتمل است به آبله مرغان یا آنفولانزا مبتلا شده اند آسپیرین ندهید. ممکن است باعث کشتن آنها شود.

تب ۱۰۴ یا ۱۰۵ درجه ی فارنهایت تب بالا به حساب می آید. تب بالای ۱۰۵ درجه هم ممکن است باعث صدمه زدن به سیستم عصبی بدن شود. زمانی که بدن تب دارد، هرچند که مشغول کمک کردن به بدنتان برای از بین بردن میکرب هاست، اما احساس بدی دارید.
برای کاهش ناراحتی معمولاً از درمان هایی مثل گذاشتن حوله خیس سرد روی پیشانی استفاده می شود.
در اینگونه مواقع از دوش آب گرم جداً خودداری کنید چون دمای بدنتان را بالاتر خواهد برد.

سعی کنید در این مواقع نوشیدنی ها و آبمیوه های خنک بنوشید تا آب بدنتان تامین شود. از نوشیدن نوشیدنی های الکلی جداً پرهیز کنید. روی بدن فرد را با پتویی سبک بپوشانید تا از سرد شدن او جلوگیری شود.
در برخورد با بیماری های التهابی مثل ورم مفاصل و سرطان خون که بدن گلبول های سفید بی مصرف تولید می کند نیز فرد دچار تب می شود ولی این گلبول ها توانایی مقابله با امراض و میکرب ها را ندارند و مکانیسم حرارتی بدن به درستی تنظیم نمیشود، بدن نمی تواند حرارت را پایین بیاورد و عرق هم نمی کند.
موقعیتی بسیار خطرناک است که به درمان های اورژانسی نیاز است. و تب باید به سرعت با دوش آب سرد، خوردن نوشیدنی های خنک و دور کردن فرد از زیر اشعه ی خورشید و بردن او به جاهای خنک تر پایین آورده شود.
حتماً بیمار تب کرده را به پزشک نشان دهید.

تب‌ با منشأ نامشخص‌
تب‌ با منشأ نامشخص‌ عبارت‌ است‌ از بالاتر رفتن‌ درجه‌ حرارت‌ بدن‌ به‌ بيش‌ از 3/38 درجه‌ سانتيگراد در حداقل‌ 4 بار گرفتن‌ درجه‌ حرارت‌ طي‌ يك‌ دوره‌ 14 روزه‌ كه‌ براي‌ آن‌ هيچ‌ علت‌ مشخصي‌ پيدا نشده‌ باشد يا ناخوشي‌ كه‌ بدون‌ دليل‌ مشخص‌ 14 روز طول‌ كشيده‌ باشد.
علايم‌ شايع‌
تب‌ براي‌ حداقل‌ دو هفته‌ (با دماسنج‌ مقعدي‌). تب‌ ممكن‌ است‌ متناوب‌ باشد.
علل‌
در شيرخواران‌ و كودكان‌:
عفونت‌ها
بيماري‌هاي‌ بافت‌ همبند يا بيماري‌هاي‌ خودايمني‌
تومورها و سرطان‌ها، خصوصاً سرطان‌ خون‌
در بزرگسالان‌:
عفونت‌ها
بيماري‌هاي‌ بافت‌ همبند يا بيماري‌هاي‌ خودايمني‌
تومورها و سرطان‌ها، خصوصاً سرطان‌ كليه‌ و سرطان‌ خون‌
گاهي‌ تب‌ توسط‌ خود فرد ايجاد مي‌شود. اين‌ حالت‌ در بعضي‌ از افرادي‌ كه‌ از نظر رواني‌ مشكل‌ دارند ممكن‌ است‌ ديده‌ شود.

يكي‌ از عوارض‌ جانبي‌ داروها ايجاد تب‌ است‌.
عوامل تشديد كننده بيماري
تغذيه‌ نامناسب‌
وجود بيماري‌ كه‌ باعث‌ كاهش‌ مقاومت‌ بدن‌ شده‌ باشد.
قرار گرفتن‌ در معرض‌ مواد شيميايي‌ يا هوا يا آب‌ آلوده‌
مسافرت‌ به‌ مناطقي‌ كه‌ وضع‌ بهداشتي‌ مناسبي‌ ندارند.
تماس‌ با افرادي‌ كه‌ بيماري‌ مسري‌ دارند.
سالمندان‌
افرادي‌ كه‌ در معرض‌ خطر ايدز قرار دارند.

سوءمصرف‌ مواد
پيشگيري‌
روش‌ خاصي‌ براي‌ پيشگيري‌ وجود ندارد.
عواقب‌ موردانتظار
بهبود خودبه‌خودي‌ در حدود 10% از موارد. در ساير موارد، نتيجه‌ بستگي‌ به‌ تشخيص‌ و درمان‌ موفقيت‌آميز بيماري‌ زمينه‌اي‌ دارد.
عوارض‌ احتمالي‌
بستگي‌ به‌ بيماري‌ زمينه‌اي‌ كه‌ تب‌ را ايجاد كرده‌ است‌ دارد.
درمان‌

اصول‌ كلي‌
تا زمان‌ مشخص‌ شدن‌ علت‌ تب‌، درجه‌ حرارت‌ بدن‌ را به‌طور روزانه‌ ثبت‌ كنيد.
درجه‌ حرارت‌ مقعدي‌ دقيقتر از ساير روش‌هاي‌ گرفتن‌ درجه‌ حرارت‌ است‌.
به‌دليل‌ اينكه‌ تب‌ ممكن‌ است‌ اولين‌ تظاهر يك‌ بيماري‌ جدي‌ (در مراحل‌ اوليه‌ خود) باشد، امكان‌ دارد انجام‌ بررسي‌هاي‌ كامل‌ تشخيصي‌ توصيه‌ شود: آزمايش‌ خون‌ و ادرار و كشت‌ ادرار، عكس‌برداري‌ از قفسه‌ سينه‌، سي‌تي‌ اسكن‌، سونوگرافي‌، اكوكارديوگرافي‌، بررسي‌هاي‌ مربوط‌ به‌ تيروييد، آزمايش‌هاي‌ مربوط‌ به‌ كبد، آزمايش‌ ايدز، و ساير بررسي‌ها.
درمان‌ برحسب‌ علت‌ زمينه‌اي‌ انجام‌ مي‌گيرد.
داروها
در موارد ناراحتي‌ خفيف‌، مي‌توان‌ از داروهايي‌ مثل‌ استامينوفن‌ استفاده‌ نمود.

البته‌ تا زماني‌ كه‌ بيماري‌ زمينه‌اي‌ مشخص‌ نشده‌ باشد، امكان‌ دارد داروهاي‌ ديگري‌ تجويز نشوند تا احياناً از پوشانيده‌ شدن‌ علايم‌ بيماري‌ زمينه‌اي‌ اجتناب‌ شود.
گاهي‌ امكان‌ دارد در بيماراني‌ كه‌ بدحال‌ هستند و هنوز جواب‌ آزمايش‌هاي‌ آنها نيامده‌ است‌ توصيه‌ به‌ امتحان‌ آنتي‌بيوتيك‌ها يا ساير داروها شود.
فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري
تاحدي‌ كه‌ تحمل‌ شود. البته‌ بهتر است‌ بيمار استراحت‌ كند.
رژيم‌ غذايي‌
رژيم‌ خاصي‌ توصيه‌ نمي‌شود.

درچه شرايطي بايد به پزشك مراجعه نمود؟:
اگر شما يا يكي‌ از اعضاي‌ خانواده‌تان تب‌ بدون‌ توجيه‌ داريد كه‌ بيش‌ از 24 ساعت‌ طول‌ كشيده‌ است‌.
اگر دچارعلايم‌ جديد و غيرقابل توجيه شده ايد. اين‌ علايم‌ ممكن‌ است‌ سرنخي‌ از علت‌ تب‌ به‌دست‌ دهند.

تب : وزارت بهداشت
تب شايعترين بيماري است که سبب مراجعه بيماران به پزشک مي شود . تب عبارت است از افزايش غير طبيعي درجه ي حرارت بدن که اثر تغييري در مرکز کنترل حرارت در هيپوتالاموس به وجود مي آيد . دماي بدن در 6 صبح حدود 2/37 درجه سانيگراد ودر عصرگاهي به 7/37 مي رسد که براي بدن طبيعي است . تب از شايعترين علائم بيشتر بيماريهاي عفوني است وهنگامي که کودک به آن مبتلا شد ، اولياي کودک يا پزشک مي فهمند نوعي عفونت در بدن وجود دارد ويا در حال به وجودآمدن است . در واقع وجود تب در فرد ، نوعي کمک بسيار مفيد تشخيص بيماري است .
فردي که تب دارد علائم ديگري چون : بي اشتهايي ، درد بدن وبه ويژه درد عضلات ومفاصل ، خواب آلودگي ، گاه لرز وعرق ريزش وجود دارند که به نوع عفونت بستگي دارد.
تب نشانه چه بيماريهايي است ؟
در عفونت هاي مختلف ، سکته ي قلبي ، التهابها ، سرطانها ،بيماريهاي غدد داخلي ، و گاهي نيز تب با منشا ناشناخته ي( F. U .O) وجود دارد که به پيگيري هاي بيشتر نيازمند است .

درمان تب :
هرگاه دماي بدن از 3/38 درجه سانتيگراد بيشتر شود ، به ويژه اگر به 41 درجه يا بيشتر برسد براي اينکه وارد مراحل تشنج ومشکلات خطرناک بعدي نشود بايد هرچه سريعتر تب را پايين آورد . پاشويه وبه عبات بهتر ، بدن شويه نخستين اقدام است .
يعني با سرد کردن فيزيکي بدن با حوله ي سرد ويا پتوي سرد کننده بايد تب را پايين آورد . مصرف استامينوفن وگاهي آسپرين ودر شرايط خاص آمپول فنوباربيتال مي تواند مفيد واقع شوند . درمان آنتي بيوتيکي بر اساس نوع باکتري مشکوک تجويز مي شود . در حقيقت بايد علت تب را تشخيص داد وبه درمان آن پرداخت .

تشنج :
هرگاه تب به درجات بالاتري برسد ويا بيماري زمينه ا ي ديگري نيز در بدن حاکم باشد ، در عملکرد قشر مغز نوعي تغيير ناگهاني رخ مي دهد .
علل تشنج :
تب بالا ، کاهش ميزان قند، کلسيم ، سديم ، منيزيم خون ، اختلالات پتاسيم ، اوره ، فشارخون ، اسيديته خون ، عفونتها ، اختلالات مادرزادي وجنيني ، داروها ، علل متابوليک واسهال .
شايعترين علت تشنج در کودکان 6 ماه تا 3 ساله ، تشنج ناشي از تب است و در پسرها دوبرابر دخترهاست . در تشنج معمولا علائمي مانند تکان خوردن وسيخ شدن بدن ( حرکات تونيک – کلونيک ) وجود دارد وگاهي اختلالات مغزي ، چشمي ، تنفسي ، قطع تنفس وکبودي ناگهاني وشديد بدن نيز رخ مي دهد . سابقه خانوادگي تشنج بيمار وزمان هر بار تشنج وتعداد تشنج ، همگي در تشخيص نوع تشنج ودرمان آن کمک مي کنند .
بررسيهاي آزمايشگاهي براي قند ، اوره ، کلسيم ، سديم پتاسيم ، منيزيم ، اسيديته خون وفشار خون ضرورت دارد .
يافتن نوع بيماري عفوني ويا علل ديگر بسيار مهم است . گرفتن مايع نخاع ( LP) در مواردي که پزشک تشخيص مي دهد بسيار ضرورت دارد . زيرا از طريق مايع مغزي – نخاعي به نوع اختلالات مغزي وعلت تشخيص زودتر خواهيم رسيد .
پيشگيري و درمان تشنج :
سابقه ي بيماري و آزمايشات مکرر در فردي که قبلا به تشنج دچار بوده است و رفع اختلالات متابوليک ضرورت دارد . ريشه يابي کردن با آزمايشات يا معاينات باليني در مورد بيماري موجود ، براي يافتن عامل تشنج ويا پيشگيري از تشنج ضرورت دارد .
در صورت بروز تشنج ، بايد نوع ماده اي که بدن به آن کمبود داشته است جبران شود و از داروهايي که پزشک ضروري مي داند استفاده شود از جمله تجويز ديازپام ، فنوباربيتال ، و...
پيشگيري هاي بعدي به صورت گرفتن ( EEG) يا نوار مغزي واستفاده ي طولاني از داروهاي ضد تشنج که توسط پزشک توصيه مي شود ، بايد دقيقا انجام شود تا در سالهاي آينده موجب بروز حملات صرع ( غش ) وساير اختلالات مغزي نشود .